آلمان، همانند بسیاری از کشورهای اروپایی، تابستان امسال موج‌های متوالی گرما را همراه با بارندگی اندک تجربه کرده است؛ شرایطی که موجب کاهش شدید سطح آب رودخانه‌ها، به‌ویژه رودخانه راین، شده است. راین یکی از مهم‌ترین مسیرهای حمل‌ونقل کالا در اروپا محسوب می‌شود و انتقال غلات، مواد معدنی، زغال‌سنگ و فرآورده‌های پالایش‌شده نفتی از طریق این آبراه انجام می‌شود.

کاهش سطح آب باعث شده کشتی‌های باری در بسیاری از موارد تنها بتوانند حدود 20 درصد ظرفیت بارگیری خود را حمل کنند. این وضعیت شرکت‌های حمل‌ونقل را ناچار کرده است برای جابه‌جایی حجم مشخصی از کالا از چندین کشتی استفاده کنند؛ موضوعی که هزینه‌های اضافی و ناخواسته‌ای را به صنایع آلمان تحمیل کرده است.

آمارهای منتشرشده در هفته گذشته نشان می‌دهد تولید ناخالص داخلی آلمان در سه‌ماهه دوم سال بیش از انتظار رشد کرده است و اقتصاددانان نیز پیش‌بینی کرده بودند رشد اقتصادی این کشور در ماه‌های تابستان، هرچند محدود، اما حداکثر به 0٫2 درصد برسد.

با این حال، «اشتفان کوتس» اقتصاددان مؤسسه اقتصاد جهانی کیل (Kiel Institute for the World Economy) هشدار داد که تنها کاهش سطح آب رودخانه راین می‌تواند بین 0٫1 تا 0٫2 واحد درصد از رشد تولید ناخالص داخلی آلمان در سه‌ماهه سوم سال بکاهد.

وی تأکید کرد که بر اساس پیش‌بینی‌ها، سطح آب رودخانه به این زودی‌ها از وضعیت بحرانی خارج نخواهد شد و افزود: «ظرفیت حمل‌ونقل در این مسیر احتمالاً تا هفته‌ها و حتی در ماه آینده نیز تحت تأثیر پایین بودن سطح آب باقی خواهد ماند.»

تشدید بحران کم‌آبی ناشی از تغییرات اقلیمی

وزارت محیط زیست آلمان اعلام کرده است کمبود بارندگی در تابستان امسال روند بلندمدت کاهش منابع آبی این کشور را تشدید کرده است. بر اساس آمار این وزارتخانه، آلمان طی 25 سال گذشته حدود 60 میلیارد مترمکعب از منابع آب خود را در نتیجه تغییرات اقلیمی از دست داده است.

کارستن اشنایدر، وزیر محیط زیست آلمان، با استناد به نتایج مطالعات انجام‌شده هشدار داد که اگر اقدام مؤثری برای مقابله با بحران کم‌آبی صورت نگیرد، این پدیده تا سال 2050 می‌تواند حدود 625 میلیارد یورو (معادل 714 میلیارد دلار) به اقتصاد آلمان خسارت وارد کند؛ رقمی که به‌طور متوسط سالانه حدود 25 میلیارد یورو خواهد بود.

نگرانی از اختلال در زنجیره تأمین صنایع

«کارستن برژسکی»، رئیس بخش اقتصاد کلان جهانی بانک ING، نیز اعلام کرد شرایط آب‌وهوایی گرم و خشک تابستان امسال سطح آب مسیرهای اصلی حمل‌ونقل آبی را به پایین‌ترین حد تاریخی رسانده و این مسئله می‌تواند زنجیره تأمین صنایع و همچنین فعالیت بخش ساخت‌وساز را با اختلال مواجه کند.

بر اساس داده‌های منتشرشده از سوی اداره فدرال آبراه‌ها و کشتیرانی آلمان، پیش‌بینی می‌شود سطح آب در ایستگاه راهبردی کائوب (Kaub) در رودخانه راین تا روز جمعه به 18 سانتی‌متر برسد که پایین‌ترین سطح ثبت‌شده در تاریخ این ایستگاه خواهد بود.

مارک شاتنبرگ، اقتصاددان مؤسسه تحقیقات دویچه‌بانک، نیز گفت میزان تأثیر این بحران بر اقتصاد آلمان به مدت‌زمان تداوم هزینه‌های بالای حمل‌ونقل و ادامه اختلال در کشتیرانی، به‌ویژه در منطقه کائوب، بستگی خواهد داشت.

صنایع بزرگ آلمان در معرض فشار

شرکت فولادسازی Thyssenkrupp Steel ماه گذشته اعلام کرد به دلیل کاهش سطح آب رودخانه، انتقال مواد اولیه به شهر دویسبورگ با استفاده از ناوگان اختصاصی خود را متوقف کرده است.

همچنین شرکت صنایع شیمیایی BASF روز دوشنبه اعلام کرد اگرچه تاکنون حمل‌ونقل از طریق رودخانه را حفظ کرده است، اما در صورت تداوم شرایط کنونی آب‌وهوایی، احتمال بروز گلوگاه‌های مقطعی در تأمین مواد اولیه وجود خواهد داشت.

دیرک بیندینگ، کارشناس اتاق بازرگانی و صنعت آلمان (DIHK)، نیز هشدار داد: اگر خشکسالی ادامه پیدا کند، فشار بیشتری بر اقتصاد آلمان وارد خواهد شد؛ اقتصادی که هم‌اکنون نیز در شرایطی بسیار شکننده قرار دارد.