به گزارش خبرگزاری اقتصاد ایران ، با مرگ لیندسی گراهام، سناتور جمهوری‌خواه ایالت کارولینای جنوبی، دونالد ترامپ از حضور یکی از مؤثرترین بازیگران جمهوری‌خواه در کنگره محروم شد.

این سیاستمدار کارکشته نقشی پررنگ در هدایت دستورکار قانون‌گذاری رئیس‌جمهور در سنا ایفا می‌کرد. او همچنین یکی از مهم‌ترین کانال‌های ارتباطی جمهوری‌خواهان سنا با کاخ سفید به شمار می‌آمد.

درگذشت یکی از نزدیک‌ترین متحدان ترامپ در سنا

پولیتیکو در گزارشی نوشت: با درگذشت لیندسی گراهام در شامگاه شنبه، رئیس‌جمهور آمریکا یکی از مهم‌ترین متحدان سیاسی خود را از دست داد؛ فردی که ترامپ برای مدیریت مناسبات پیچیده سنا و پیشبرد اولویت‌های تقنینی دولت خود، به او تکیه کرده بود.

گراهام در سال‌های اخیر به یکی از قابل‌اعتمادترین واسطه‌های جمهوری‌خواهان سنا در تعامل با ترامپ تبدیل شده بود. او از یک سو خواسته‌ها و مطالبات رئیس‌جمهور را برای سناتورهای مردد و محتاط ترجمه و تبیین می‌کرد و از سوی دیگر، محدودیت‌ها و واقعیت‌های نهادی سنا را برای کاخ سفید توضیح می‌داد.

ترامپ روز یکشنبه در گفت‌وگو با شبکه NBC، با اشاره به مهارت‌های سیاسی گراهام گفت: «او می‌توانست وارد عمل شود و کار را به نتیجه برساند. او به‌راحتی دیگران را با خود همراه می‌کرد. من معمولا از کسی درخواست نمی‌کنم، اما اگر با یک دموکرات مشکلی داشتم، او می‌توانست آن را حل کند.»

راز زیمت، پژوهشگر مؤسسه مطالعات امنیت ملی اسرائیل، معتقد است کشورهای عربی به این نتیجه رسیده‌اند که جغرافیا را نمی‌توان تغییر داد. به گفته او، رؤسای جمهور آمریکا می‌آیند و می‌روند، اما ایران همسایه دائمی کشورهای خلیج فارس است؛ بنابراین آنها ناچارند تا راهی برای همزیستی با تهران پیدا کنند، حتی اگر همچنان نسبت به سیاست‌های کلی آن بدبین باشند.

محور آخرین تماس‌ها چه بود؟

ترامپ همچنین فاش کرد که تنها چند ساعت پیش از درگذشت گراهام، او با رئیس‌جمهور تماس گرفته و درباره قانون SAVE America، لایحه انتخاباتی جمهوری‌خواهان که ماه‌هاست در سنا متوقف مانده، گفت‌وگو کرده بود.

گراهام از این طرح حمایت می‌کرد، اما همواره برای ترامپ توضیح می‌داد که اکثر جمهوری‌خواهان سنا حاضر نیستند برای تصویب آن، قاعده فیلیباستر و الزام کسب ۶۰ رأی را کنار بگذارند.

همین موضوع یکی از چندین نقطه اصطکاک میان کاخ سفید و سنای سنت‌گراتر بود؛ اختلافاتی که در دوره اول و دوم ریاست‌جمهوری ترامپ، گراهام و چند چهره دیگر وظیفه مدیریت و کاهش تنش‌های ناشی از آن را بر عهده داشتند.

میانجی بحران‌های داخلی 

گراهام بارها در جریان گفت‌وگوهای پرتنش میان ترامپ و جمهوری‌خواهان سنا، نقش میانجی را ایفا کرد.

او در تصویب لایحه موسوم به لایحه بزرگ و زیبا در سال گذشته و همچنین لایحه اجرای قوانین مهاجرتی در سال جاری، نقشی محوری داشت.

با این حال، دایره نفوذ او نیز محدودیت‌هایی داشت. گراهام از سرسخت‌ترین حامیان ادامه حمایت گسترده آمریکا از اوکراین بود؛ موضعی که ترامپ هرگز با همان شدت از آن حمایت نکرد.

یکی از مقامات کاخ سفید که به دلیل حساسیت موضوع نخواست نامش فاش شود، گفت: « نقش او در سنا، جایگاهش به‌عنوان رابط میان دولت و مجلس سنا و همچنین مشاور و معتمد رئیس‌جمهور، واقعا پررنگ بود. مرگ او ضربه‌ای ویرانگر است. هر کسی که با قوه مقننه یا دولت در ارتباط باشد، از این خبر شوکه و اندوهگین شده است».

روابط چندبعدی در دولت

یکی از افراد نزدیک به دولت، توانایی گراهام در تعامل با قوه مجریه را «چندبعدی» توصیف کرد. به گفته او، این ارتباط صرفا به جلسات رسمی محدود نمی‌شد، بلکه از زمین گلف و حضورهای مشترک تلویزیونی گرفته تا شام‌های خصوصی با مقام‌های دولت را دربرمی‌گرفت. او در ادامه می‌گوید: « سناتور گراهام رابطه خود با ترامپ را رابطه یک دوست قدیمی و وفادار می‌دانست که تلاش می‌کرد اولویت‌های رئیس‌جمهور را از مسیر سنا به نتیجه برساند.»

همین منبع تأکید می‌کند که رهبران جمهوری‌خواه سنا نیز گراهام را حلقه اتصال اصلی میان سنا و کاخ سفید می‌دانستند؛ چه در مقام همکار، چه رئیس کمیته، مشاور یا واسطه.

جای گراهام پرشدنی نیست

اگرچه جمهوری‌خواهان دیگری نیز روابط نزدیکی با کاخ سفید دارند، اما پر کردن جایگاه گراهام آسان نخواهد بود. او ترکیبی کم‌نظیر از ویژگی‌ها را در اختیار داشت: رابطه شخصی نزدیک با ترامپ، توانایی معامله و مصالحه با دموکرات‌ها و چندین دهه تجربه در حوزه امنیت ملی.

مرگ او تنها مدت کوتاهی پس از خروج مارک‌وین مولین، سناتور سابق اوکلاهما و دیگر متحد نزدیک ترامپ، از سنا رخ داد. مولین برای تصدی وزارت امنیت داخلی از مجلس خارج شد. یکی از مقامات کاخ سفید به پولیتیکو گفت:« هنوز برای صحبت در این باره که پس از گراهام چه کسی می‌تواند نقش زمزمه‌گر سنا برای ترامپ را بر عهده بگیرد، خیلی زود است».

یکی از سناتورهای جمهوری‌خواه نیز معتقد است که هیچ‌یک از همکارانش قادر به پر کردن جای گراهام نیستند. او می‌گوید:« لیندسی جایگاه خودش را می‌شناخت، اما تنها سناتوری بود که می‌توانست حرفی را که ترامپ دوست نداشت بشنود، مستقیم به او بگوید و با واکنش تند او مواجه نشود. خیلی از ما می‌توانیم با رئیس‌جمهور صحبت کنیم، اما هیچ‌کس مثل لیندسی نمی‌توانست با ترامپ کنار بیاید.»

گزینه‌های احتمالی جانشینی

سناتورهایی همچون کتی بریت از آلاباما، ریک اسکات از فلوریدا، اریک اشمیت از میزوری و بیل هاگرتی از تنسی از جمله افرادی هستند که ارتباط مستمری با ترامپ دارند.

با این حال، هیچ‌یک سابقه طولانی حضور در سنا، شبکه گسترده روابط داخلی و بین‌المللی و توانایی کم‌نظیر گراهام در ترجمه مطالبات دو سوی رابطه کاخ سفید و کنگره را ندارند.

یکی از مشاوران ارشد یک سناتور جمهوری‌خواه گفت: «لیندسی بیش از هر کس دیگری در سنا به زبان ترامپ صحبت می‌کرد.»

یکی دیگر از مقامات کاخ سفید نیز گفت: «ترامپ به ریک اسکات نزدیک است، اما افراد زیادی در سنا با او رابطه خوبی ندارند. شاید بتوان تصور کرد که کتی بریت تلاش کند این خلأ را پر کند.»

میانجی اختلافات ترامپ و رهبری جمهوری‌خواهان سنا

اهمیت نقش گراهام زمانی بیشتر آشکار شد که روابط ترامپ با جان تون، رهبر اکثریت سنا، و دیگر جمهوری‌خواهان طی ماه‌های اخیر دچار تنش شد.

علت اصلی این اختلاف، خشم ترامپ از مخالفت جمهوری‌خواهان با حذف فیلیباستر برای تصویب لایحه انتخاباتی حزب جمهوری‌خواه بود.در چنین فضایی، گراهام بیش از پیش به حلقه واسط میان دو طرف تبدیل شد.

جنگ با ایران پیشنهاد گراهام بود؟

نفوذ گراهام بر ترامپ در دوره دوم ریاست‌جمهوری او بیش از گذشته نمایان شد. اندکی پس از پیروزی ترامپ در انتخابات ۲۰۲۴، این دو در یکی از دیدارهای معمول خود در زمین گلف درباره اولویت‌های دولت آینده گفت‌وگو کردند.

گراهام بعدها روایت کرد که در همان دیدار به ترامپ توصیه کرده بود برای مقابله با قاچاق مواد مخدر اقدامات سخت‌گیرانه و قاطع انجام دهد و همچنین سیاست تهاجمی‌تری در قبال ایران اتخاذ کند؛ سیاست‌هایی که در ادامه عملی شدند.

او همچنین پیش از تصمیم ترامپ برای تقویت زمینه حمله به ایران، به‌طور مستمر با رئیس‌جمهور و رهبران کشورهای مختلف در تماس بود.

ناهار فراموش نشدنی سنا!

گراهام در مقام رئیس کمیته بودجه سنا، هدایت دو لایحه مهم دولت ترامپ را در این مجلس بر عهده داشت و خود را برای سومین تلاش قانون‌گذاری در پاییز آماده می‌کرد.

در جریان بررسی «لایحه بزرگ و زیبا» در سال گذشته، او یکی از چهره‌های محوری برای حفظ انسجام جمهوری‌خواهان بود. این درحالی بود که محافظه‌کاران تندرو و جمهوری‌خواهان میانه‌رو بر سر مفاد لایحه اختلاف داشتند.

استیون میلر، معاون رئیس دفتر کاخ سفید در امور سیاست‌گذاری، در شبکه اجتماعی ایکس نوشت:«هرگز ناهار جمهوری‌خواهان سنا را فراموش نمی‌کنم؛ زمانی که چند سناتور اندکی از برنامه فاصله گرفته بودند و لیندسی، به شیوه خاص خودش، کاری کرد که هنگام خروج همه دوباره در یک مسیر قرار بگیرند».

حل اختلاف در بن‌بست‌های قانون‌گذاری واشنگتن

در جریان تعطیلی طولانی وزارت امنیت داخلی در اوایل امسال، گراهام همراه با سناتورهای کتی بریت، برنی مورنو و استیو دینز در ماه مارس به کاخ سفید رفت تا ترامپ را متقاعد کند از سازوکار مصالحه بودجه‌ای برای پایان دادن به بن‌بست با دموکرات‌ها استفاده کند.

او همچنین در ماه آوریل همراه با جان باراسو، معاون رهبر اکثریت سنا، طرح جمهوری‌خواهان برای تصویب یک لایحه محدود تأمین مالی سیاست‌های مهاجرتی را به ترامپ ارائه کرد؛ راهبردی که رئیس‌جمهور اندکی بعد با آن موافقت کرد.

در ماه ژوئن نیز، پس از آنکه ترامپ تمدید یکی از ابزارهای مهم نظارتی و همچنین نامزدی جی کلیتون برای ریاست سازمان اطلاعات ملی را متوقف کرد، جمهوری‌خواهان سنا به‌طور خصوصی از گراهام به‌عنوان فردی یاد کردند که می‌تواند به دلیل رابطه نزدیکش با ترامپ و سابقه‌اش در حوزه امنیت ملی، این بن‌بست را حل‌وفصل کند.

با تحریم‌های روسیه موافق شد

گراهام همچنین عضو گروهی دوحزبی از سناتورها بود که ماه‌ها با کاخ سفید درباره بسته جدید تحریم‌های روسیه و شرکای تجاری آن مذاکره کرده بودند.

همین هفته گذشته، این گروه اعلام کرد که سرانجام با دولت به توافق رسیده و مسیر پیشبرد این بسته تحریمی هموار شده است.

از رقیب انتخاباتی تا نزدیک‌ترین مشاور ترامپ

شاید شگفت‌انگیزترین بخش این رابطه آن باشد که گراهام و ترامپ حدود یک دهه پیش، در رقابت‌های مقدماتی انتخابات ریاست‌جمهوری، رقبای سرسخت یکدیگر بودند. گراهام در گفت‌وگویی با پولیتیکو در اوایل سال جاری گفته بود: «اگر در سال ۲۰۱۶ به من می‌گفتید که روزی به یکی از دوستان نزدیک، مشاوران اصلی و تحسین‌کنندگان او به‌عنوان فرمانده کل قوا تبدیل خواهم شد، هرگز باور نمی‌کردم.»

او در ادامه افزود: «فکر می‌کنم رئیس‌جمهور در من کسی را می‌بیند که می‌تواند کارها را به نتیجه برساند. او همیشه به دیگران می‌گوید که من اهل عمل هستم و کار را پیش می‌برم».