به گزارش خبرگزاری اقتصاد ایران، ژله‌ماهی نامیرا (Turritopsis dohrnii) موجودی منحصر به فرد است که در شرایط استرس‌زا می‌تواند با پدیده‌ای به نام ترانس‌دیفرانسییشن، سلول‌های خود را از حالتی به حالت دیگر تغییر داده و به مرحله پولیپ (شبیه به مرجان) بازگردد. این توانایی بازسازی و سپس رشد مجدد به شکل ژله‌ماهی بالغ، آن را عملاً نامیرا می‌کند.

چگونه ژله‌ماهی نامیرا می‌تواند کلید حیات ابدی انسان باشد؟

پروفسور شین کوبوتا از دانشگاه کیوتو ژاپن، یکی از معدود محققانی است که بیش از ۱۵ سال این ژله‌ماهی را در اسارت نگه داشته و معتقد است درک مکانیسم بازسازی آن، گام بزرگی برای دستیابی انسان به جاودانگی است. همچنین، دکتر ماریا پیا میلیتا از دانشگاه تگزاس A&M، این فرآیند را «جام مقدس پزشکی بازساختی» می‌خواند.

ایده جاودانگی فقط مختص دنیای مدرن نیست و ریشه‌های آن به ۵۰۰۰ سال پیش و حماسه باستانی گیلگمش باز می‌گردد. در این حماسه، گیلگمش، پادشاه اوروک، در پی دستیابی به زندگی ابدی با اوتناپیشتیم، تنها بازمانده طوفان بزرگ جهانی، مشورت می‌کند.

اوتناپیشتیم به گیلگمش راز گیاهی را در ته اقیانوس فاش می‌کند که قابلیت جوانسازی و شاید جاودانگی دارد. گیلگمش با بستن سنگ به پاهای خود آن گیاه را که شبیه بوته خار یا مرجان توصیف شده، به دست می‌آورد اما متأسفانه آن را در کنار دریاچه رها کرده و ماری آن را می‌دزدد.

مار با خوردن گیاه پوست قدیمی خود را می‌اندازد و جوانسازی می‌کند، در حالی که گیلگمش مجبور به پذیرش فناپذیری خود می‌شود.

آینده پژوهش‌ها: امید به کشف رمز جاودانگی

شباهت قابل توجهی بین افسانه گیلگمش و حقیقت زیستی ژله‌ماهی نامیرا وجود دارد؛ زمانی که ژله‌ماهی آسیب می‌بیند، می‌تواند به کف دریا سقوط کرده و به توده‌ای پولیپ مانند (گیاه‌گونه) تبدیل شود.

دانشمندان امروزی، برخلاف گیلگمش، امیدوارند با مطالعه این موجودات و پیشرفت در زمینه سلول‌های بنیادی و بازبرنامه‌ریزی سلولی، بتوانند رمز جوانسازی یا حتی کشف رمز جاودانگی را برای انسان‌ها بگشایند.

تاکنون، محققان توانسته‌اند سلول‌های موش بالغ را به سلول‌های بنیادی جوان تغییر دهند و معتقدند ژله‌ماهی می‌تواند یکی از کهن‌ترین اجداد ما در درخت زندگی باشد.