به گزارش سلامت نیوز به نقل از همشهری، در شرایطی که تحریم‌های بین‌المللی دسترسی ایران به بازار جهانی واکسن را محدود کرده، تولید داخلی به یکی از مؤلفه‌های حیاتی امنیت سلامت کشور تبدیل شده است.

تازه‌ترین آمارها نشان می‌دهد بیش از ۵۰درصد واکسن‌های مورد نیاز کشور در 2نهاد دولتی (انستیتو پاستور ایران و مؤسسه رازی) تولید می‌شود؛ ظرفیتی که می‌تواند نقش تعیین‌کننده‌ای در کاهش وابستگی به واردات و تضمین سلامت عمومی ایفا کند، آن هم درحالی‌که تحریم‌های ظالمانه علیه ایران تداوم دارد و می‌تواند دسترسی به واکسن‌های ضروری را محدودتر از گذشته کند. احسان مصطفوی، رئیس انستیتوپاستور ایران هم این نکته را تأیید می‌کند و درباره این ظرفیت می‌گوید: «حمایت و سرمایه‌گذاری در حوزه تولید واکسن‌های داخلی با توجه به تحریم‌های بین‌المللی ازجمله ضرورت‌هایی است که باید مدنظر قرار بگیرد.» 

حمایت از تولید داخل ضرورت دارد

 
به‌گفته مصطفوی، انستیتوپاستور ایران تنها عضو شبکه بین‌المللی پاستور در خاورمیانه است و سابقه‌ای طولانی در ریشه‌کنی بیماری‌هایی چون آبله، کنترل طاعون، مالاریا، تب‌های راجعه و هاری دارد. همراه با مؤسسه رازی این 2مجموعه تولیدکننده 50درصد واکسن مورد نیاز وزارت بهداشت و سازمان غذا و دارو هستند، اما با وجود چنین ظرفیتی با یک چالش جدی هم مواجهند؛ قیمت‌گذاری پایین واکسن‌های داخلی که به‌عنوان یکی از موانع توسعه این صنعت مطرح است.

او ادامه می‌دهد: هزینه تمام‌شده واکسن بالاست، اما چون این 2مرکز دولتی هستند قیمت‌گذاری پایین دارند و واکسن وارداتی را 15برابر گران‌تر تامین می‌کنند. تلاش می‌کنیم و امیدواریم این مسئله برطرف شود، چون مهم‌ترین بخش درآمدزایی است و در بخش تحقیق، توسعه و تولید واکسن‌های جدید نقش دارد. نتیجه نبود حمایت از تولید داخلی افزایش وابستگی به واردات و پرداخت هزینه‌های سنگین برای انتقال فناوری است؛ به‌طوری که حجم واردات واکسن از حدود ۲۰میلیون دلار در ۱۵سال پیش به نزدیک ۱۰۰میلیون دلار در سال‌های اخیر رسیده، آن هم در حالی که واردات واکسن علاوه بر هزینه‌های ارزی بالا، همواره با ریسک‌های دسترسی و تأمین پایدار به‌ویژه در شرایط تحریمی همراه است. البته توقف تولید در هیچ واکسنی نداشته‌ایم و در پاستور همه تعهدات در سال‌های اخیر انجام شده است.

در منطقه واکسن‌ساز شبیه ایران نداریم

دستاورد تولید بیش از نیمی از واکسن‌های مورد نیاز کشور، نه‌تنها یک موفقیت علمی و فناورانه، بلکه یک سرمایه راهبردی برای امنیت سلامت کشور است. استمرار این مسیر نیازمند بازنگری جدی در سیاست‌های حمایتی، قیمت‌گذاری منصفانه و ایجاد ساختار یکپارچه برای مدیریت تحقیق، تولید و واردات واکسن است؛ نکته‌ای که مصطفوی هم به آن اشاره و عنوان می‌کند: «در منطقه واکسن‌ساز جدی نداریم و حتی از ۲۵کشور در مجموعه پاستور فقط ۶کشور در حوزه تولید ورود کرده‌اند. هزینه‌های تولید واکسن بالاست و کشورها به سمت صادرات می‌روند. ما سال‌ها واکسن‌ساز بوده‌ایم و محدودیت‌های سال‌های اخیر هم این مسئله را تقویت کرده است. در این رویکرد نگاه صادراتی هم فراهم نبود، چون صادرات واکسن متاثر از تحریم‌هاست و به‌دلیل چالش‌های سطح بین‌المللی نتوانستیم صادرکننده خوبی باشیم.»‌