مجتبی شجاعی در حاشیه مراسم تجلیل از پژوهشگران برتر شهرستان تربت‌حیدریه که در تالار علامه حلی دانشگاه این شهرستان برگزار شد، در گفت‌وگو با ایسنا اظهار کرد: ضرورت گسترش فعالیت‌های پژوهشی هدفمند و اثرگذار بسیار مورد تأکید قرار است.

وی تأکید کرد: مسیر توسعه پایدار، تنها از دل پژوهش‌های علمی عبور می‌کند، به‌ ویژه پژوهش‌هایی که ناظر به واقعیت‌های محلی بوده و بر مبنای داده‌های دقیق، مشکلات بومی را هدف قرار دهند.

فرماندار تربت حیدریه با اشاره به جایگاه علمی شهرستان و ظرفیت‌ دانشگاه‌ها و مراکز تحقیقاتی این منطقه، گفت: بخش قابل توجهی از چالش‌های منطقه‌ای، از جمله در حوزه آب و کشاورزی، فرسایش منابع طبیعی، مهاجرت نیروی انسانی، تحولات فرهنگی و حتی مسائل مربوط به اشتغال و تولید، بدون رویکرد پژوهش‌محور قابل حل نیستند.

وی بیان کرد: پژوهش نه ‌تنها ابزاری برای شناخت مسئله بلکه موتور تصمیم‌سازی در نظام مدیریت شهری و منطقه‌ای است؛ در واقع اگر سیاست‌ها مبتنی بر داده و تحلیل علمی نباشند، هرچند نیت توسعه وجود داشته باشد، نتیجه مطلوب حاصل نخواهد شد.

شجاعی با تأکید بر اینکه توسعه، مفهومی چندبعدی است، خاطرنشان کرد: رشد فنی و فناوری بدون شناخت اجتماعی و فرهنگی، توسعه‌ای ناپایدار است.

وی افزود: در سال‌های اخیر، توجه زیادی به فناوری‌های نوین، هوش مصنوعی و صنعت دانش‌بنیان معطوف شده، اما هم‌زمان سهم علوم انسانی در فهم رفتار جامعه و الگوهای فرهنگی کمرنگ‌تر شده است، در حالی که بسیاری از مشکلات مدیریتی و اجتماعی شهرستان ریشه در همین غفلت از مطالعات انسانی دارد.

شجاعی گفت: تعیین الگوی صحیح کشت، مدیریت مصرف آب، ارتقای اعتماد عمومی به نهادها، بهبود سبک زندگی و تقویت روحیه امید اجتماعی، همگی نیازمند داده‌های میدانی و شناخت علمی هستند.

وی افزود: مأموریت دانشگاه‌ها و مراکز پژوهشی در سطح شهرستان باید فراتر از انتشار مقاله یا برگزاری همایش باشد و به میدان عمل و تصمیم‌سازی بر اساس واقعیت‌های تربت‌حیدریه گره بخورد.

فرماندار ویژه شهرستان تربت حیدریه، بر ضرورت شکل‌گیری شبکه‌ای از پژوهشگران محلی در حوزه‌های مختلف تأکید کرد و گفت: شبکه‌ باید با همکاری دستگاه‌های اجرایی، بتواند پژوهش را از فضای دانشگاهی خارج و به عرصه مدیریت و برنامه‌ریزی شهری وارد کند.

وی بیان کرد: اتاق فکر شهرستانی با محوریت دانشگاه تربت‌حیدریه و همکاری اداره‌ها و نهادهای توسعه‌ای، می‌تواند پل ارتباطی مؤثری میان پژوهش و تصمیم‌های اجرایی باشد.

شجاعی پژوهش را زیربنای حکمرانی علمی دانست و یادآور شد: تصمیم درست بدون شناخت علمی، ممکن نیست. هر پروژه عمرانی یا اقتصادی، پیش از آنکه بودجه یا تجهیزات بخواهد، نیازمند تحلیل دقیق اجتماعی و شناخت مخاطب محلی است. در واقع، پژوهش‌های اجتماعی و فرهنگی می‌توانند رفتار مردم نسبت ‌به پروژه‌ها را پیش‌بینی کرده و از بروز مقاومت یا ناکامی در اجرای طرح‌ها جلوگیری کنند.

وی، یکی از پیش‌شرط‌های توسعه متوازن را تشخیص دقیق اولویت‌های منطقه‌ای دانست و بیان کرد: اگر پژوهشگران بومی، با شناخت محیط جغرافیایی، فرهنگی و اقتصادی شهرستان، طرح‌های خود را بر اساس واقعیات تدوین کنند، ظرفیت تبدیل نتایج تحقیقات به دستور کار اجرایی بسیار بیشتر خواهد شد.

فرماندار تربت حیدریه در ادامه با اشاره به حمایت دولت از نظام پژوهش‌محور گفت: تقویت ارتباط دانشگاه‌ها با بخش‌های اجرایی، از جمله مأموریت‌های مهم مدیریت شهرستان است.

وی تأکید کرد: بسیاری از سیاست‌های بخشی در حوزه کشاورزی، صنعت و خدمات زمانی بازدهی بالا خواهند داشت که از پشتوانه پژوهش‌های دانشگاهی بهره‌مند باشند. بر اساس این رویکرد، نتایج پایان‌نامه‌ها، تحقیقات دانشگاهی و داده‌های مرکز آمار باید مستقیماً در خدمت تصمیم‌سازی‌های محلی قرار گیرند.

شجاعی تمرکز پژوهش بر موضوعاتی چون الگوی اشتغال پایدار روستایی، ارتقاء بهره‌وری آب و خاک، جلوگیری از فرسایش منابع طبیعی و کاهش مهاجرت تحصیل‌کردگان را بسیار حائز اهمیت دانست.

وی خاطرنشان کرد: پژوهش مؤثر باید کاربردی، داده محور و مسئله محور باشد؛ یعنی پژوهشگر با تکیه‌بر آمار دقیق، بتواند راه‌حل مشخصی برای مدیران ارائه دهد، نه صرفاً تحلیل نظری. این نوع پژوهش است که می‌تواند به تولید راهکارهای بومی و متناسب با ساختار اجتماعی تربت‌حیدریه منجر شود.

فرماندار تربت حیدریه افزود: هرچند فناوری و سرمایه فیزیکی برای توسعه ضروری‌اند، اما آنچه به توسعه جهت می‌دهد، عقلانیت و تفکر انسانی است.

انتهای پیام