ﺑﻪ ﮔﺰارش ﺧﺒﺮﮔﺰاری اﻗﺘﺼﺎداﯾﺮان

به گزاری خبرگزاری اقتصاد ایران به نقل از allthatsinteresting، کلمه سامورایی معمولا یک مرد ژاپنی خشن را به ذهن متبادر می‌کند که زره‌های استادانه پوشیده و شمشیر بسیار خوش‌ساختی به دست دارد. با این حال، یک نمایشگاه جدید در موزه بریتانیا این فرضیات را به چالش می‌کشد و تاریخ کمتر شناخته شده سامورایی‌های زن را به نمایش می‌گذارد.

به گفته متصدی موزه، روزینا باکلند، نیمی از سامورایی‌های ژاپن تا قرن هفدهم زن بودند. در حالی که بسیاری از آنها در نقش‌های سنتی زنانه در خانه خدمت می‌کردند، برخی دیگر به عنوان هنرمند یا آتش‌نشان کار می‌کردند و برخی حتی در کنار همتایان مرد خود در میدان جنگ می‌جنگیدند. نمایشگاه باکلند که از فوریه تا می 2026 به نمایش گذاشته خواهد شد، آثاری از این سامورایی‌های زن، قهرمانان نادیده گرفته شده تاریخ ژاپن را به نمایش می‌گذارد.

تاریخچه طولانی سامورایی‌های زن در ژاپن، از دوران فئودالی تا دوره ادو

سامورایی‌ها، که در آن زمان به عنوان بوشی شناخته می‌شدند، در ژاپن قرن دهم به عنوان مزدورانی که برای زمین‌داران ثروتمند می‌جنگیدند، ظهور کردند. با گذشت زمان و به خصوص با تاسیس رسمی اولین شوگان‌ها (دولت نظامی)، قدرت و نفوذ سیاسی آن‌ها افزایش یافت.

در این دوره، سامورایی‌ها از جنگجویانی زیردست به الیگارشی حاکم تبدیل شدند. در حالی که بیشتر جنگجویان واقعا مرد بودند، داستان‌های زیادی از سامورایی‌های زن مشهور، معروف به اونا-بوگیشا و اونا-موشا، وجود دارد.

یکی از مشهورترین آنها توموئه گوزن در اواخر قرن دوازدهم بود که طبق گزارش‌ها صدها مرد را در میدان نبرد فرماندهی می‌کرد. طبق افسانه‌ها، او یک جنگجوی قابل توجه بود که دشمنان خود را با قساوتی بی‌نظیر سر می‌برید اما در نهایت به یک راهبه بودایی بدل شد.

یکی دیگر از چهره‌های معروف تاریخ ژاپن،‌ سامورایی اوهوری تسوروهیمه، دختر یک کشیش قرن شانزدهمی است که ارتشی را برای دفاع از جزیره محل زندگی خود، اومیشیما به نبرد برد. روایت‌های تاریخی ادعا می‌کنند که او یک بار مخفیانه وارد یک کشتی پر از سامورایی‌های دشمن شد و رهبر آنها را در یک دوئل کشت. مهارت‌های جنگی و پیشینه مذهبی او، لقب ژاندارک ژاپن را برای او به ارمغان آورده است.

تصویری از دوره ادو از سامورایی زن توموئه گوزن سوار بر اسب:

پس از آغاز دوره ادو در سال ۱۶۰۳، نقش سامورایی‌ها بار دیگر تغییر کرد. در این دوران صلح‌آمیز، تقاضای زیادی برای جنگجویان وجود نداشت، بنابراین اعضای طبقه سامورایی به مقامات دولتی، محققان و حامیان هنر تبدیل شدند.

در دوره ادو بود که نیمی از سامورایی‌های ژاپن زن بودند و آثار باستانی که موقعیت‌های مختلف آنها را در جامعه نشان می‌دهد، اکنون در لندن به نمایش گذاشته شده است.

سامورایی‌های زن در زندگی روزمره

روزینا باکلند، یک محقق هنر ژاپنی است که نمایشگاه جدید سامورایی را برای موزه بریتانیا مدیریت می‌کند. هدف او همانطور که به گاردین گفته، توضیح این مسئله است که «چیزهای زیادی [درباره سامورایی‌ها] اشتباه فهمیده شده و مبتنی بر افسانه‌های غیرواقعی و اغراق‌شده است».

باکلند گفت: «چیزی که می‌خواهم در این نمایشگاه به آن بپردازم، این است که چگونه برداشت رایج از سامورایی‌ها به یک جنگجوی مرد زره‌پوش که شمشیر به دست دارد، محدود شده است. این تصویر تنها بخش کوچکی از آنچه آنها در طول صدها سال بودند محسوب می‌شود و اگرچه سامورایی‌ها در ابتدا جنگجو بودند، اما به تدریج این نظامیان در ارتش، ادبیات، هنر و فرهنگ جامعه ژاپن به ایفای نقش پرداختند.»

۲۸۰ اثر هنری که در موزه بریتانیا به نمایش گذاشته شده شامل زره، سلاح، نقاشی، چاپ روی چوب، لباس، سرامیک و آثار هنری دیگر است. یکی از چشمگیرترین آثار باستانی، کلاه‌خود سامورایی مربوط به سال ۱۵۱۹ است که دارای لاک طلایی و برگ‌های تزئینی زنبق است.

اشیای دیگری نیز وجود دارد که متعلق به سامورایی‌های زن هستند، از لباس‌ها و ابزارهای مراقبت از مو گرفته تا آینه دستی و کتاب‌های آداب معاشرت.

اما شاید شگفت‌انگیزترین آنها لباسی باشد که برای آتش‌نشان‌های زن سامورایی ساخته شده است. موزه بریتانیا در بیانیه‌ای درباره این نمایشگاه، این اثر باستانی را اینگونه توصیف می‌کند:

«در میان آثار برجسته، یک ژاکت و کلاه آتش‌نشانی زنانه به رنگ قرمز وجود داردکه توسط زنانی که در قلعه ادو خدمت می‌کردند، استفاده می‌شده. آتش‌سوزی در شهر چوبی ادو (توکیوی امروزی) آنقدر رایج بود که به عنوان گل ادو شناخته می‌شد و طرح قلاب‌های منگوله‌دار این ژاکت در میان آب خروشان، محافظت در برابر شعله‌های آتش را تداعی می‌کند.»

این نمایشگاه تا ماه می ۲۰۲۶ در موزه بریتانیا برای هر کسی که علاقه‌مند به کسب اطلاعات بیشتر در مورد تاریخ واقعی سامورایی‌های ژاپن؛ به ویژه زنان فراموش‌شده‌ای است که این عنوان را داشتند برقرار است.

همانطور که باکلند به گاردین گفت: «کشف تاریخ سامورایی‌های زن، قرن‌ها روایت یک طرفه جنسیتی را از نو می‌سازد و تصویر بیش از حد مردانه سامورایی را که هنوز بر فیلم، انیمه و بازی‌ها تسلط دارد، به چالش می‌کشد.»