به گزارش اقتصادنیوز به نقل از فارس، تصاویر تازه‌ای که روزهای گذشته از شلیک پهپادهای شاهد ۱۳۶ و شاهد ۲۳۸ به سمت ناوهای آمریکایی و شناورهای قانون‌گریز در جریان عملیات‌های نصر ۱ و ۲ و تنبیه متجاوز منتشر شد، بار دیگر توجه‌ها را به نقش پهپادهای انتحاری ایران در معادلات نظامی منطقه جلب کرده است؛ پهپادهایی که در جنگ‌های اخیر، از دفاع مقدس ۱۲ روزه گرفته تا جنگ رمضان و عملیات‌های اخیر، در کانون تحولات میدانی قرار داشته‌اند.

در این میان، شاهد ۱۳۶ به‌عنوان یکی از شناخته‌شده‌ترین پهپادهای انتحاری ایران، به نمادی از توسعه توانمندی‌های پهپادی کشور در جنگ‌های نوین تبدیل شده است. طراحی نسبتاً ساده، هزینه تولید پایین و قابلیت پرواز در مسافت‌های طولانی، از جمله ویژگی‌هایی است که این پرنده را به ابزاری برای حمله به اهداف ثابت و راهبردی تبدیل کرده است.

انتشار تصاویر تازه از به‌کارگیری این پهپادها علیه ناوهای آمریکایی، فرصتی برای بررسی ویژگی‌های فنی و قابلیت‌های عملیاتی شاهد ۱۳۶ فراهم کرده است؛ پهپادی که به‌واسطه برخورداری از برد قابل‌توجه و قابلیت هدف قرار دادن مواضع مختلف، به یکی از ابزارهای مهم در حملات دوربرد تبدیل شده و علاوه بر اهداف دریایی، اهداف زمینی دشمن از جمله مواضع نظامی و تأسیسات راهبردی را نیز در تیررس خود قرار داده است.

ترکیب سادگی، برد بالا و قدرت تخریب

شاهد ۱۳۶ از جمله پهپادهای انتحاری شناخته‌شده ایران است که با تکیه بر طراحی بال‌دلتا و پیشران پیستونی، به ترکیبی از سادگی ساخت، هزینه تولید پایین و قابلیت اجرای مأموریت‌های دوربرد دست یافته است. این ویژگی‌ها، در کنار امکان تولید و به‌کارگیری در تعداد بالا، شاهد ۱۳۶ را به یکی از ابزارهای قابل‌توجه در الگوی جنگ پهپادی و حملات فرسایشی تبدیل کرده است.

شاهد ۱۳۶ با طولی حدود ۳.۵ متر، دهانه بالی نزدیک به ۲.۵ متر و وزن برخاست تقریبی ۲۶۰ کیلوگرم، قابلیت حمل سرجنگی با وزن حدود ۵۰ کیلوگرم را دارد. ظرفیتی که امکان به‌کارگیری آن در مأموریت‌های تهاجمی علیه اهداف ثابت، از جمله تأسیسات نظامی، سامانه‌های راداری و مواضع پدافندی را فراهم می‌کند.

ترکیب هزینه تولید نسبتاً پایین و قابلیت حمل سرجنگی، یکی از عوامل مؤثر در اهمیت عملیاتی این پهپاد به شمار می‌رود. در چنین الگویی، استفاده از پهپادهای انتحاری می‌تواند علاوه بر وارد کردن خسارت به اهداف موردنظر، سامانه‌های دفاعی طرف مقابل را نیز با چالش مواجه کند.

برد عملیاتی؛ مزیت شاهد ۱۳۶ در حملات دوربرد

شاهد ۱۳۶ از نظر پروازی، سرعتی در حدود ۱۸۰ تا ۲۸۰ کیلومتر بر ساعت دارد و برد آن تا حدود ۲۵۰۰ کیلومتر برآورد می‌شود. همچنین، مداومت پروازی این پهپاد در برخی منابع حدود ۱۵ ساعت ذکر شده است؛ البته مقادیر یادشده با توجه به شرایط پرواز، نوع مأموریت و پیکربندی پهپاد می‌تواند متغیر باشد.

در حوزه هدایت و ناوبری نیز این پهپاد از سامانه‌های ناوبری اینرسیایی (INS) و ماهواره‌ای بهره می‌برد و مسیر پرواز آن پیش از پرتاب قابل برنامه‌ریزی است. بر این اساس، شاهد ۱۳۶ می‌تواند پس از پرتاب، مسیر تعیین‌شده را طی کند و بدون نیاز به هدایت مستمر اپراتور، به سمت منطقه هدف حرکت کند.

شاهد ۱۳۶B مجهز به پیشران توربوجت 

توسعه خانواده پهپادهای شاهد به معرفی نسخه‌های مختلفی از این پرنده‌ها منجر شده است. یکی از این نمونه‌ها شاهد ۱۳۶B است که با پیشران توربوجت معرفی شده و برای آن بردی در حدود ۴ هزار کیلومتر عنوان شده است. تحقق چنین بردی در شرایط عملیاتی می‌تواند ظرفیت حملات دوربرد این خانواده را افزایش دهد.

در مجموع، ویژگی‌هایی همچون طراحی نسبتاً ساده، هزینه تولید پایین، قابلیت حمل سرجنگی و برد پروازی قابل توجه، شاهد ۱۳۶ را به یکی از نمونه‌های مورد توجه در بررسی نقش پهپادهای انتحاری در جنگ‌های نوین تبدیل کرده است.