به گزارش خبرگزاری تسنیم از همدان، شطرنج ایران طی سال‌های اخیر مسیر رو به رشدی را طی کرده و موفقیت‌های تیم ملی و ظهور شطرنج‌بازان مستعد، نشان‌دهنده ظرفیت بالای این رشته در کشور است. با این حال، ادامه این روند نیازمند توجه همزمان به مسابقات حرفه‌ای، حضور در رقابت‌های بین‌المللی و پرورش نسل جدید شطرنج‌بازان است.

در این میان، برگزاری تورنمنت‌هایی همچون جام ابن‌سینا فرصت مهمی برای رقابت شطرنج‌بازان ایرانی و محک زدن توانایی آنها فراهم می‌کند؛ مسابقاتی که در کنار جنبه رقابتی، می‌تواند زمینه کسب تجربه و ارتقای ریتینگ بازیکنان را نیز فراهم کند.

یکی از چالش‌های مهم شطرنج ایران، کاهش امکان حضور بازیکنان در رقابت‌های بین‌المللی و افزایش هزینه‌های ارزی است؛ موضوعی که علاوه بر دشوار کردن سفر شطرنج‌بازان به مسابقات خارجی، بر حضور بازیکنان خارجی در رقابت‌های داخلی نیز اثر گذاشته است.

در همین راستا، مسعود مصدق‌پور، استاد بزرگ شطرنج ایران و از چهره‌های باسابقه این رشته، در گفت‌وگویی تفصیلی با خبرنگار ورزشی تسنیم در همدان درباره سطح فنی جام ابن‌سینا، وضعیت حضور بازیکنان خارجی، تأثیر هزینه‌های مسابقات بر روند ارتقای ریتینگ، ظرفیت شطرنج‌بازان ایرانی و ضرورت توجه بیشتر به رده‌های پایه به بیان دیدگاه‌های خود پرداخته است.

تسنیم: ارزیابی شما از سطح فنی جام ابن‌سینا چیست؟

مصدق‌پور: جام ابن‌سینا از سطح فنی خوبی برخوردار است و رقابت‌ها بسیار نزدیک و فشرده دنبال می‌شود. تعداد بالای شرکت‌کنندگان باعث شده بازی‌های مختلفی در سطح مناسبی برگزار شود و شطرنج‌بازان فرصت داشته باشند خودشان را در شرایط رقابتی محک بزنند.

موضوع مهم این است که بازیکنان در چنین مسابقاتی علاوه بر تلاش برای کسب نتیجه، می‌توانند تجربه بیشتری به دست بیاورند و برای ارتقای ریتینگ خود نیز تلاش کنند. امیدوارم شرکت‌کنندگان بتوانند از این فرصت استفاده کنند و به نتایجی که مدنظرشان است دست پیدا کنند.

تسنیم: خود شما سابقه زیادی در این مسابقات دارید. حضور در جام ابن‌سینا برایتان چه ویژگی‌ای دارد؟

مصدق‌پور: من پیش از این نیز در چند دوره جام ابن‌سینا شرکت کرده‌ام و در دو یا سه دوره موفق به کسب عنوان قهرمانی شده‌ام. بنابراین با فضای این مسابقات آشنایی دارم و در دوره‌های مختلف نیز شرایط رقابت را از نزدیک تجربه کرده‌ام و خاطرات بسیار خوبی از مسابقات شطرنج در استان تاریخی همدان دارم.

به نظرم برگزاری چنین مسابقاتی برای شطرنج‌بازان اهمیت دارد، چون بازیکن باید در فضای واقعی مسابقه با حریفان مختلف روبه‌رو شود. صرفاً تمرین کردن نمی‌تواند جای رقابت رسمی را بگیرد و بازیکن برای پیشرفت به تجربه مسابقه نیز نیاز دارد.

تسنیم: یکی از تفاوت‌های این دوره با دوره‌های گذشته، کاهش حضور بازیکنان خارجی است. این مسئله چه تأثیری بر مسابقات دارد؟

مصدق‌پور: یکپارچه شدن جدول مسابقات و دشواری‌های موجود در دعوت از بازیکنان خارجی باعث شده حضور آنها در این دوره کمرنگ باشد. افزایش هزینه‌های ارزی نیز در این زمینه تأثیرگذار بوده و شرایط دعوت از بازیکنان خارجی را دشوارتر کرده است.

البته نبود بازیکنان خارجی به این معنی نیست که شطرنج‌بازان ایرانی دیگر نمی‌توانند از مسابقات داخلی استفاده کنند. آنها همچنان می‌توانند بخشی از نیازهای فنی و رقابتی خود را در این مسابقات تأمین کنند و تجربه به دست بیاورند، اما از نظر برخی اهداف بین‌المللی، این موضوع محدودیت ایجاد می‌کند.

تسنیم: دقیقاً چرا حضور بازیکنان خارجی برای شطرنج‌بازان ایرانی اهمیت دارد؟

مصدق‌پور: شطرنج‌بازانی که به دنبال کسب تجربه‌های بین‌المللی و دستیابی به عناوین استادی هستند، نیاز دارند با بازیکنان خارجی رقابت کنند. وقتی چنین بازیکنانی در مسابقات داخلی حضور داشته باشند، شطرنج‌باز ایرانی می‌تواند در داخل کشور با سبک‌ها و حریفان متفاوت روبه‌رو شود و تجربه‌ای به دست بیاورد که در مسیر حرفه‌ای او اهمیت دارد.

اگر این فرصت در داخل کشور فراهم نباشد، بازیکنان باید برای رسیدن به چنین شرایطی در مسابقات خارجی شرکت کنند. با توجه به هزینه‌های بالای حضور در مسابقات خارجی و افزایش هزینه‌های ارزی، این موضوع برای بسیاری از ورزشکاران دشوار است.

تسنیم: این محدودیت‌های مالی چه اثری بر روند پیشرفت شطرنج‌بازان دارد؟

مصدق‌پور: وقتی بازیکن نتواند به اندازه کافی در مسابقات مختلف حضور داشته باشد، طبیعتاً فرصت کمتری برای کسب تجربه و ارتقای ریتینگ خواهد داشت.

دشواری حضور در مسابقات خارجی و افزایش هزینه‌ها باعث شده برخی شطرنج‌بازان ایرانی در سه یا چهار سال اخیر نتوانند متناسب با توان واقعی خود ریتینگ‌شان را ارتقا دهند.

این در حالی است که بازیکنان ایرانی از نظر استعداد شرایط خوبی دارند و در بسیاری از موارد بالاتر از سطح ریتینگ خود بازی می‌کنند. بنابراین ممکن است فاصله‌ای میان عدد ریتینگ یک بازیکن و توان واقعی او وجود داشته باشد که یکی از دلایل آن می‌تواند کمبود فرصت برای حضور در رقابت‌های مناسب باشد.

تسنیم: شما در همین مسابقات نیز با حریفانی روبه‌رو شده‌اید که اختلاف ریتینگ قابل توجهی با شما داشته‌اند. این اختلاف چقدر تعیین‌کننده است؟

مصدق‌پور: در بازی‌های جام ابن‌سینا با برخی حریفان اختلاف ریتینگ حدود 400 واحد داشتم، اما با وجود این اختلاف، بازی‌ها نزدیک و طولانی بود و بعضی از دیدارها حدود چهار ساعت طول کشید. این مسئله نشان می‌دهد بازیکنانی که در مسابقات حضور دارند از توان فنی قابل توجهی برخوردار هستند.

در شطرنج، اختلاف ریتینگ به تنهایی نمی‌تواند نتیجه یک بازی را مشخص کند. کیفیت بازی در خود مسابقه اهمیت دارد و بازیکنی که ریتینگ پایین‌تری دارد نیز می‌تواند عملکرد خوبی مقابل حریف قوی‌تر داشته باشد. بازی‌های نزدیک و طولانی که در این مسابقات شکل گرفته، نشان‌دهنده همین رقابت فنی است.

تسنیم: با توجه به این موضوع، ریتینگ تا چه اندازه می‌تواند توان واقعی یک شطرنج‌باز ایرانی را نشان دهد؟

مصدق‌پور: بازیکنان ایرانی در بسیاری از موارد بالاتر از سطح ریتینگ خود بازی می‌کنند.به همین دلیل ممکن است سطح واقعی یک بازیکن با عددی که در ریتینگ او ثبت شده، کاملاً یکسان نباشد.

یکی از مسائلی که در سال‌های اخیر وجود داشته، دشواری حضور در مسابقات خارجی بوده است. وقتی بازیکن به دلیل هزینه‌ها امکان حضور در تعداد بیشتری از مسابقات را ندارد، طبیعی است که فرصت لازم برای ارتقای ریتینگ متناسب با توانایی خودش را نیز کمتر پیدا کند.

تسنیم: برای برطرف کردن این مشکل، حمایت مالی چه نقشی دارد؟

مصدق‌پور: جذب حامیان مالی قدرتمند یکی از راهکارهای حمایت از شطرنج کشور است. برگزارکنندگان مسابقات و فدراسیون شطرنج باید برای جذب اسپانسرهای قوی‌تر تلاش بیشتری داشته باشند. هرچند در این زمینه فدراسیون بسیار تلاش کرده و حامی شطرنج‌بازان بوده است.

در سال‌های گذشته نیز مسابقات بین‌المللی با حمایت مالی مناسب‌تر برگزار می‌شد و همین حمایت‌ها زمینه حضور بازیکنان خارجی را فراهم می‌کرد. بنابراین حمایت مالی می‌تواند در فراهم شدن شرایط برگزاری رقابت‌های بین‌المللی و حضور بازیکنان خارجی مؤثر باشد.

تسنیم: شطرنج ایران از نظر استعداد چه شرایطی دارد؟

مصدق‌پور: ایرانیان در حوزه‌های مختلف دارای استعدادهای بالایی هستند و شطرنج نیز از این نظر شرایط خوبی دارد. بازیکنان ایرانی در بسیاری از موارد فراتر از سطح ریتینگ خود بازی می‌کنند و این موضوع نشان‌دهنده ظرفیت موجود در شطرنج کشور است.

با توجه به همین استعدادها، فراهم کردن فرصت مناسب برای رقابت و پیشرفت اهمیت زیادی دارد. اگر بازیکن نتواند در مسابقات مختلف حضور پیدا کند، بخشی از ظرفیت او ممکن است به دلیل کمبود تجربه رقابتی و فرصت ارتقای ریتینگ بالفعل نشود.

تسنیم: روند پیشرفت شطرنج ایران در سال‌های اخیر را چگونه ارزیابی می‌کنید؟

مصدق‌پور: شطرنج ایران در یک دهه اخیر پیشرفت‌های خوبی داشته و تیم ملی نیز نتایج بهتری کسب کرده است. این موضوع نشان می‌دهد شطرنج کشور ظرفیت مناسبی برای ادامه این روند دارد.

اما برای اینکه این پیشرفت ادامه پیدا کند، همچنان به برنامه‌ریزی جدی‌تر نیاز داریم. یکی از مهم‌ترین بخش‌ها، توجه به رده‌های پایه و فراهم کردن مسیر رشد کودکان و نوجوانان است. استاد بزرگ شادی پریدر، رئیس فدراسیون، یک شخصیت شطرنجی است و حضور او در فدراسیون می‌تواند بسیار موثر باشد.

تسنیم: چرا رده‌های پایه تا این اندازه برای آینده شطرنج اهمیت دارند؟

مصدق‌پور: برای اینکه شطرنج ایران در آینده نیز بتواند بازیکنان توانمند داشته باشد، باید از کودکان و نوجوانان حمایت شود و مسیر رشد آنها فراهم باشد. سرمایه‌گذاری در رده‌های پایه یکی از نیازهای جدی شطرنج کشور است.

اگر برای کودکان و نوجوانان برنامه‌ریزی مناسب وجود داشته باشد و مسیر رشد آنها فراهم شود، می‌توان انتظار داشت استعدادهای بیشتری وارد سطح بالای شطرنج شوند. بنابراین در کنار توجه به تیم ملی و بازیکنان فعلی، باید برای نسل بعدی نیز برنامه داشت.

تسنیم: مهم‌ترین افتخارات شما در دوران فعالیت حرفه‌ای چه بوده است؟

مصدق‌پور: قهرمانی جهان در رده زیر 18 سال، سه دوره قهرمانی جوانان آسیا، کسب مدال‌های مختلف آسیایی و عضویت در چندین دوره تیم ملی از جمله مهم‌ترین افتخارات ورزشی من است.

تسنیم: اگر بخواهید مهم‌ترین نیاز امروز شطرنج ایران را مطرح کنید، روی چه موضوعی تأکید دارید؟

مصدق‌پور: شطرنج ایران در یک دهه اخیر پیشرفت‌های خوبی داشته و تیم ملی نیز نتایج بهتری کسب کرده است، اما برای ادامه این روند باید سرمایه‌گذاری در رده‌های پایه بیشتر شود و مسیر رشد کودکان و نوجوانان به شکل جدی‌تری دنبال شود.

از طرف دیگر، فراهم کردن فرصت حضور در مسابقات بین‌المللی نیز اهمیت زیادی دارد. شطرنج‌بازان برای کسب تجربه و دستیابی به عناوین استادی نیاز به رقابت با بازیکنان خارجی دارند و اگر این امکان در داخل کشور فراهم نباشد، حضور در مسابقات خارجی برای آنها هزینه زیادی خواهد داشت. جذب حامیان مالی قدرتمند و تلاش بیشتر برای برگزاری مسابقات بین‌المللی می‌تواند در این زمینه کمک‌کننده باشد.

مصاحبه از سینا بیدمشکی

انتهای پیام/