بررسی پیامک‌های ارسالی اداره کل راه و شهرسازی استان تهران نشان می‌دهد روند درخواست افزایش آورده از خردادماه تاکنون ادامه داشته است.

4 خرداد 1405 به متقاضیان اعلام شد برای حفظ رتبه در انتخاب واحد و استمرار پیشرفت پروژه، آورده خود را تا مبلغ یک میلیارد تومان تکمیل کنند. در همان پیامک تأکید شده بود که مبلغ مرحله جدید 200 میلیون تومان است و مهلت پرداخت تا 16 خردادماه تعیین شده بود.

حدود سه ماه بعد در اول شهریورماه پیامک دیگری برای متقاضیان ارسال شد. این بار از آنها خواسته شد آورده خود را تا 20 شهریور به یک میلیارد و 100 میلیون تومان افزایش دهند. در این پیامک تاکید شد مبلغ این قسط آورده 200 میلیون تومان است.

اما تنها دو روز بعد یعنی امروز در 3 شهریورماه، اداره کل راه و شهرسازی استان تهران پیامک اصلاحیه‌ای ارسال کرد و سقف آورده اعلام‌شده را به یک میلیارد و 200 میلیون تومان افزایش داد.

به این ترتیب، متقاضیانی که در خردادماه با درخواست تکمیل آورده تا یک میلیارد تومان مواجه شده بودند، اکنون با درخواست افزایش این رقم به یک میلیارد و 200 میلیون تومان روبرو هستند.

افزایش وام؛ اما فشار آورده همچنان ادامه دارد

این درخواست‌ها در شرایطی مطرح شده که سقف تسهیلات نهضت ملی مسکن اخیراً از 650 میلیون تومان به 850 میلیون تومان افزایش یافته است؛ تصمیمی که انتظار می‌رفت بخشی از فشار تأمین منابع از محل آورده متقاضیان را کاهش دهد.

با این حال پیامک‌های جدید نشان می‌دهد افزایش سقف تسهیلات الزاماً به کاهش درخواست‌های واریز از متقاضیان منجر نشده است.

نکته مهم‌تر این است که مبالغ اعلام‌شده در پیامک‌ها، آورده علی‌الحساب متقاضیان است و لزوماً به معنای اعلام سهم نهایی آنها از هزینه ساخت واحد نیست. از سوی دیگر در این پیامک‌ها رقم نهایی آورده موردنیاز برای هر واحد مشخص نشده است.

در واقع متقاضی می‌داند باید در یک مقطع زمانی مشخص 200 میلیون تومان دیگر پرداخت کند، اما تصویر روشنی از اینکه در نهایت چه میزان آورده برای تکمیل واحد مسکونی خود نیاز خواهد داشت در اختیار ندارد.

با توجه به تورم لجام‌گسیخته در کشور این وضعیت برنامه‌ریزی مالی خانوارها را دشوارتر می‌کند؛ به‌ویژه برای متقاضیانی که طی سال‌های گذشته نیز در چند مرحله مبالغی را به حساب پروژه واریز کرده‌اند.

از سوی دیگر، استفاده از عبارت «حفظ رتبه شما در انتخاب واحد» در پیامک‌های ارسالی، عملاً پرداخت به‌موقع آورده را به جایگاهی فراتر از یک درخواست معمول مالی پروژه تبدیل می‌کند؛ چراکه متقاضی نگران است عدم تأمین وجه در مهلت تعیین‌شده، موقعیت او را در فرآیند انتخاب واحد تحت تأثیر قرار دهد.

سهم نهایی آورده متقاضیان چقدر است؟

گرچه تامین 400 میلیون تومان طی حدود 4 ماه برای یک متقاضی مسئله‌ای مهم و کار بسیار بسیار سختی  است، اما پرسش مهم‌تر این است که وزارت راه و شهرسازی و دستگاه‌های متولی پروژه‌های نهضت ملی مسکن، سهم نهایی آورده متقاضیان را بر چه مبنایی تعیین کرده‌اند و این رقم در نهایت چقدر خواهد بود؟

وقتی مبالغ اعلامی به‌صورت علی‌الحساب مطالبه می‌شود و رقم نهایی سهم متقاضی به‌صورت شفاف اعلام نمی‌شود، خانوار نمی‌تواند برآورد دقیقی از مجموع هزینه‌ای که باید تا تحویل واحد پرداخت کند داشته باشد.