به گزارش خبرگزاری اقتصاد ایران ، چین در جستجوی صدها میلیارد دلار مالیات پرداخت نشده است که سابقه برخی از آنها به دهه‌ها پیش برمی‌گردد. پکن قصد دارد با هدف قرار دادن افراد فوق‌ثروتمند، کسری بودجه فزاینده خود را جبران کند.

مقامات چینی نظارت بر سود سرمایه و سرمایه‌گذاری‌های خارجی را به شدت افزایش داده‌اند و در برخی موارد پرونده‌های سال ۲۰۰۰ به بعد را بررسی می‌کنند. این اقدام در شرایطی صورت می‌گیرد که دولت به دنبال گسترش کنترل خود بر خروج سرمایه از کشور است.

فایننشال تایمز به نقل از مقامات خارجی و مدیران دفاتر مدیریت ثروت گزارش داد که به بانک‌ها و موسسات مالی چین دستور داده شده است تا سرمایه‌گذاری‌های خارجی ثروتمندان را بررسی و مشخص کنند که آیا درآمد حاصل از آنها به نهادهای مالیاتی پکن اعلام شده است یا خیر. این اقدامات بخشی از مجموعه اصلاحات مالیاتی است که ثروتمندان و تراست‌های برون‌مرزی را هدف قرار داده و بر سود حاصل از خرید املاک، سهام، فلزات گرانبها و ارزهای دیجیتال متمرکز است.

بررسی پرونده‌های مالیاتی مربوط به بیش از ۲۵ سال پیش، ماهیت عطف به ماسبق بودن این کارزار را نشان می‌دهد. طی ماه‌های اخیر هماهنگی بانک‌های چینی با مقامات مالیاتی برای مسدود کردن حساب سپرده‌گذاران ثروتمند افزایش یافته است و این حساب‌ها تنها زمانی باز می‌شوند که مالیات بر سود سرمایه دارایی‌ها و حساب‌های خارجی پرداخت شود. رویه معمول این است که افراد متمول برای فعال‌سازی مجدد حساب خود فورا جریمه‌ها و مالیات‌ها را به صورت نقدی پرداخت می‌کنند.

کارشناسان اقتصاد سیاسی معتقدند انگیزه این کارزار جدید کاملا مالی است. درآمدهای بودجه چین که عمدتا به مالیات متکی است از زمان شیوع کرونا تقریبا ثابت مانده و با افت ۱.۷ درصدی در سال ۲۰۲۵ به ۲۱.۶ تریلیون یوان رسیده است. در همین حال کل درآمد دولت از فروش زمین که زمانی منبع اصلی درآمد بود پس از رکود بازار املاک از اوج ۸.۷ تریلیون یوان در سال ۲۰۲۱ به ۴.۱۵ تریلیون یوان سقوط کرد.

چین ماه گذشته قوانین مالیاتی گسترده‌ای را برای دارایی‌های منتقل شده به تراست‌های برون‌مرزی معرفی کرد و راه فراری را که مدت‌ها توسط ثروتمندان برای پنهان کردن دارایی‌هایشان در خارج از کشور استفاده می‌شد بست. بر اساس این قوانین جدید درآمد حاصل از تراست‌های خارجی در مراحل مختلف مشمول ۲۰ درصد مالیات خواهد شد. کارشناسان انتظار دارند بسیاری از صاحبان این تراست‌ها با بدهی‌های مالیاتی یکباره مواجه شوند و برخی احتمالا مجبور به فروش دارایی‌های خود برای پوشش این پرداخت‌ها خواهند شد.

اعمال مالیات ۲۰ درصدی بر سود سهام و بهره حاصل از بیمه‌نامه‌های خارجی نیز آغاز شده است و این خبر باعث افت چشمگیر سهام شرکت‌های مالی بزرگی مانند پرودنشال و اچ‌اس‌بی‌سی شد. این سیاست‌های جدید سیستم مالیاتی چین را بیشتر با سیستم ایالات متحده همسو می‌کند که در آن مالیات‌دهندگان معمولا بر اساس درآمد جهانی خود مشمول مالیات می‌شوند.

تنظیم‌گران مقررات به طور پیوسته اجرای قوانین مربوط به جریان سرمایه فرامرزی و گزارش درآمد خارجی را تقویت کرده‌اند و فضا را برای انتقال دارایی‌ها به خارج از کشور تنگ‌تر کرده‌اند. نشانه‌هایی وجود دارد که نشان می‌دهد دریافت سخت‌گیرانه‌تر مالیات از ثروتمندان در سال‌های اخیر نتیجه داده است به طوری که درآمد مالیات بر درآمد اشخاص در سال ۲۰۲۵ با رشدی ۱۱.۵ درصدی بسیار بیشتر از رشد ۰.۸ درصدی کل مالیات‌ها بوده است.

بررسی‌ها نشان می‌دهد که هوش مصنوعی به مقامات چینی این امکان را داده تا تحلیل‌های دقیق‌تری از سوابق سرمایه‌گذاری با سرعت بسیار بالاتر و هزینه کمتر نسبت به گذشته انجام دهند. این فشار فزاینده باعث شده تا برخی از مشتریان فوق‌ثروتمند چینی برنامه‌های خود را برای ترک دومین اقتصاد بزرگ جهان عملی کنند به ویژه در شرایطی که ابهامات زیادی درباره تعریف پکن از اقامت مالیاتی وجود دارد و حتی افرادی که کمتر از نیمی از سال را در چین می‌گذرانند ممکن است همچنان مشمول پرداخت مالیات شوند.