گروه دانشگاه خبرگزاری تسنیم، فاطمه کریمی؛ همزمان با فرارسیدن سالگرد تأسیس این نهاد انقلابی، مرورکارنامه جهاددانشگاهی، بیانگر نقش‌آفرینی آن در اجرای پروژه‌های ملی، دستیابی به فناوری‌های راهبردی، توسعه فعالیت‌های فرهنگی و رسانه‌ای و تقویت ارتباط میان دانشگاه و صنعت است.

این مسیر امروز با مدیریت علی منتظری یکی از نقش‌آفرینان اصلی تاسیس این نهاد انقلابی در حال تداوم است؛ مسیری که جهاددانشگاهی را همچنان در زمره نهادهای پیشرو و مسئله‌محور کشور قرار داده است.

در آستانه سالگرد تاسیس جهاددانشگاهی در خبرگزاری تسنیم میزبان دکترمنتظری رئیس این نهاد بودیم تا در گفت وگویی دو ساعته مسائل، برنامه‌ها و اقدامات جهاددانشگاهی در یک سال اخیر را بررسی کنیم. بخش اول این گفت وگو که بیشتر پیرامون تاریخچه، سابقه و مسائل و مشکلات پیشروی این نهاد انقلابی بود از اینجا قابل مشاهده است. 

در بخش دوم این گفت‌وگو فعالیتها و اقدام یکسال اخیر این نهاد را بررسی کردیم.

تسنیم: روند فعالیت و تعداد مراکز زیرمجموعه جهاددانشگاهی چگونه است؟

منتظری: جهاددانشگاهی دارای یک دفتر مرکزی و 12 سازمان جامع استانی است. این سازمان‌های جامع استانی نیز دارای پژوهشکده‌ها یا مراکز فرهنگی مستقل هستند. در مجموع، ساختار سازمانی جهاددانشگاهی شامل 31 واحد، 4 پژوهشگاه، 29 پژوهشکده، 9 سازمان و مرکز فرهنگی، سه خبرگزاری، 50 مرکز فرهنگی عمومی، مراکز آموزش کوتاه‌مدت مهارتی و تخصصی با 162 مرکز در سراسر کشور، 2 دانشگاه، یک دانشکده، 5 مؤسسه آموزش عالی، 145 مرکز خدمات تخصصی پژوهشی، 3 پارک علم و فناوری، 24 مرکز رشد، 30 مرکز نوآوری و شتاب‌دهی (منش)، یک مجتمع تحقیقاتی، 2 برج فناوری و 6 پردیس علم و فناوری است.

این مجموعه‌ها در سراسر کشور و استان‌های مختلف پراکنده هستند و مجموعاً ساختار گسترده سازمانی جهاددانشگاهی را تشکیل می‌دهند.

فعالیت 860 شرکت دانش بنیان زیر نظر جهاددانشگاهی 

در حال حاضر، 860 شرکت دانش‌بنیان و فناور در سه پارک علم و فناوری جهاددانشگاهی مشغول فعالیت هستند. ما این شرکت‌ها را با هدف رفع نیازهای کشور، مدیریت و حمایت می‌کنیم. این شرکت‌ها همان مجموعه‌هایی هستند که جوانان در آن‌ها ایده‌های خود را به محصول تبدیل می‌کنند و به توسعه اقتصاد دانش‌بنیان کشور کمک می‌کنند.

تسنیم: اقداماتی که با حضور شما در یکسال اخیر در جهاددانشگاهی برای ارتباط موثرتر بین دانشگاه و جامعه رقم خورده است را بفرمایید؟

منتظری: در همین مدت کوتاهی که بنده در خدمت دوستان جهاددانشگاهی هستم، چند اقدام مهم و اساسی انجام داده‌ایم. یکی از این اقدامات، طراحی سامانه‌ای برای دانشجویان با عنوان «شهر دانشجو» است. در این سامانه، تمامی دانشجویان سراسر کشور، بدون هیچ محدودیتی، می‌توانند ثبت‌نام کنند و در پایان، کارت عضویت جهاددانشگاهی را به عنوان کارت شناسایی دریافت کنند.
در این روش، دیگر نیازی به فرآیندهای پیچیده، تکمیل فرم‌های متعدد یا دریافت امضا و تأیید مسئولان نیست. تلاش کردیم با ایجاد یک مسیر ساده و تسهیل‌شده، شرایطی فراهم کنیم تا همه دانشجویان کشور بتوانند به عضویت جهاددانشگاهی درآیند.

برای این اعضا نیز سه سطح عضویت با عناوین «عضو افتخاری»، «عضو عادی» و «عضو فعال» تعریف کرده‌ایم.

ثبت‌نام 20 هزار دانشجو به عنوان عضو افتخاری جهاددانشگاهی در یکسال اخیر

در ماه‌های گذشته، با وجود تعطیلی دانشگاه‌ها، قریب به 20 هزار دانشجو از طریق این سامانه به عنوان عضو افتخاری جهاددانشگاهی ثبت‌نام کرده‌اند. در همین دوران جنگ تحمیلی سوم، از میان این افراد، دانشجویانی که آمادگی و داوطلبی برای خدمت و کمک‌رسانی بودند، شناسایی و به هلال احمر و دیگر نهادهای اجتماعی معرفی شدند.

به نظر من، این اقدام نمونه‌ای از یک حرکت مؤثر برای پیوند هرچه بیشتر دانشجویان با جهاددانشگاهی و استفاده از ظرفیت جوانان در عرصه‌های اجتماعی است.

تسنیم: این عضویت چه مزایایی برای آنها دارد؟

منتظری: نخست اینکه اعضا می‌توانند از فعالیت‌های فرهنگی جهاددانشگاهی و محصولات فرهنگی این نهاد با تخفیف‌های مناسب بهره‌مند شوند. برای حضور در اردوها، مناسبت‌ها و برنامه‌های اجتماعی نیز تخفیف‌هایی برای آنان در نظر گرفته شده است. به عنوان مثال، در خرید کتاب یا استفاده از برخی خدمات فرهنگی، اعضا از تسهیلات ویژه برخوردار می‌شوند و در بعضی برنامه‌های جهاددانشگاهی نیز در اولویت قرار می‌گیرند.

تسهیلات جهاددانشگاهی برای اعضای افتخاری دانشجو

علاوه بر این، اعضا در آینده می‌توانند از ظرفیت کار دانشجویی در جهاددانشگاهی استفاده کنند. ما در این دوره، آیین‌نامه کار دانشجویی را احیا و ابلاغ کردیم. دانشجو می‌تواند در مجموعه جهاددانشگاهی مشغول به کار شود و مبلغی را نیز به عنوان کمک‌هزینه دریافت کند.

 

خود ما نیز زمانی که دانشجو بودیم و به جهاددانشگاهی پیوستیم، دستمزد مشخصی نداشتیم و مبلغی به عنوان کمک‌هزینه دریافت می‌کردیم. شاید این مبلغ زیاد نبود، اما برای یک دانشجو شیرین و ارزشمند بود؛ چراکه نخست، حاصل تلاش و فعالیت خودش بود و دوم، می‌توانست با آن حداقل بخشی از نیازهای فرهنگی خود، مانند خرید کتاب، رفتن به تئاتر یا سینما و پرداختن به علایق شخصی‌اش را تأمین کند.

راه‌اندازی اندیشکده تحکیم انسجام اجتماعی در جهاددانشگاهی

با توجه به فرمایشات رهبر معظم انقلاب، اقدام دیگری که انجام دادیم، راه‌اندازی «اندیشکده تحکیم انسجام اجتماعی» برای نخستین بار در کشور بود. در این اندیشکده، شخصیت‌های مختلف با دیدگاه‌های متفاوت گرد هم آمده‌اند و فعالیت‌های ارزشمندی را آغاز کرده‌اند. به نظرم مناسب است گزارشی از فعالیت‌های این اندیشکده تهیه شود تا مشخص شود چه اقدامات و دستاوردهایی داشته و چه برنامه‌هایی را دنبال می‌کند.

تسنیم: در حوزه مرز دانش هم به جهاددانشگاهی ماموریتهایی داده شده است. اقدامات اخیر در این حوزه را بیان می‌کنید؟

منتظری: از جهاددانشگاهی انتظار می‌رود که در مرزهای دانش حرکت کند. ما امروز، با تأکید رهبر شهید انقلاب، وارد چند حوزه مهم و راهبردی شده‌ایم که آینده علم در آن‌ها رقم خواهد خورد. یکی از این حوزه‌ها، هوش مصنوعی است که در این زمینه «مرکز راهبری پژوهش و پیشرفت هوش مصنوعی» را ایجاد کردیم. همچنین در قم، مرکزی با عنوان «مرکز زیست مصنوعی» راه‌اندازی شد. علاوه بر این، در حوزه‌های راهبردی دیگر نیز «مرکز ملی فناوری‌های کوانتومی»، «آزمایشگاه ملی نخستین‌سانان» و «آزمایشگاه ملی ساماندهی حل مسائل اولویت‌دار با استفاده و بهره‌برداری از دانش» را ایجاد کرده‌ایم.

ایجاد مرکز زیست مصنوعی در جهاددانشگاهی

در روزهای گذشته نیز ابلاغیه‌ای در زمینه «آزمایشگاه ملی نخستین‌سانان» از سوی رئیس‌جمهور ابلاغ شد. خوشبختانه ماده واحده مربوط به این موضوع که در شورای عالی انقلاب فرهنگی به تصویب رسیده بود، در آستانه 16 مرداد و سالگرد تشکیل جهاددانشگاهی ابلاغ شد که خبر بسیار مهم و ارزشمندی برای ما و جهادگران بود. از شورای عالی انقلاب فرهنگی و رئیس‌جمهور نیز سپاسگزاریم که این مصوبه را در آستانه سالگرد تشکیل جهاددانشگاهی به این نهاد هدیه کردند.

همچنین «سازمان توسعه نوآوری دانشجویان» با عنوان «ایسیدو» را احیا و راه‌اندازی کردیم و «مرکز پژوهشی فناوری‌های میدان و موج» در حوزه علوم شناختی نیز ایجاد شد.

در واقع، ورود جهاددانشگاهی به حوزه‌هایی همچون هوش مصنوعی، فناوری‌های کوانتومی، علوم شناختی، زیست مصنوعی و راه‌اندازی آزمایشگاه ملی نخستین‌سانان، حرکت در مرزهای دانش و دقیقاً ترجمان مطالبه رهبر معظم انقلاب برای دستیابی به اقتدار علمی و تحقق ایران قوی است.

در جهاددانشگاهی، پژوهشکده‌ای با عنوان «پژوهشکده معتمد» داشتیم که به «پژوهشگاه ملی سرطان جهاددانشگاهی» ارتقای جایگاه پیدا کرد.

جهاددانشگاهی با وجود محدودیت منابع و با تکیه بر توان و همت اعضای پرتلاش خود، این مراکز و ساختارهای جدید را طراحی و راه‌اندازی کرده است. امیدواریم در آینده خبرهای خوبی از این مجموعه‌ها بشنویم، چراکه بسیاری از این مراکز تازه آغاز به کار کرده‌اند و در مسیر رشد و توسعه قرار دارند.

تسنیم: در حوزه علوم انسانی نیز فعالیتهایی داشتید. در یکسال اخیر در این بخش با توجه به نیاز کشور چه اقداماتی در جهاددانشگاهی صورت گرفته است؟

منتظری: در حوزه علوم انسانی نیز چند اقدام مهم و ارزشمند انجام داده‌ایم. یکی از این اقدامات، ایجاد «مرکز پیشرفت، آبادانی و محرومیت‌زدایی در جوامع محلی» است. این موضوع بسیار مهم است. واقعاً آقای دکتر پزشکیان بر چند نقطه مهم تأکید داشتند؛ از جمله محله، مدرسه و مسجد. ما معتقدیم شخصیت جوانان ما، چه دختران و چه پسران، در همین محیط‌ها شکل می‌گیرد و ساخته می‌شود. بر همین اساس، با هدف نقش‌آفرینی در حوزه محله و جوامع محلی، این مرکز را راه‌اندازی کردیم.

ایجاد «مرکز علوم شناختی تصمیم‌گیری» 

در این مسیر، از شخصیت‌های ارزشمندی دعوت کردیم و همکاران ما در حال فعالیت و پیگیری این موضوع هستند. امیدواریم ان‌شاءالله این اقدام، آثار و دستاوردهای خود را در جامعه به همراه داشته باشد.

علاوه بر این، در حوزه علوم انسانی، «مرکز علوم شناختی تصمیم‌گیری» را نیز راه‌اندازی کردیم. این دو مرکز در مجموعه پژوهشگاه علوم انسانی، مطالعات اجتماعی و پژوهشگاه علوم اجتماعی جهاددانشگاهی ایجاد شده‌اند و امیدواریم بتوانند در پاسخ به نیازهای کشور در حوزه علوم انسانی و اجتماعی نقش مؤثری ایفا کنند.

تسنیم: جهاددانشگاهی در برخی حوزه‌های فرهنگی پیشرو بوده است؟ در این بخش با توجه به سال پرفراز و نشیب گذشته اقداماتی داشتید؟

منتظری: برنامه‌های فرهنگی که طبق روال هر سال در جهاددانشگاهی برگزار می‌کنیم، همچنان ادامه دارد؛ از جمله «تندیس فداکاری»، «جشنواره کتاب سال دانشجویی»، «جشنواره پایان‌نامه سال دانشجویی» و «جشنواره دانشجویی شعر باران». این برنامه‌ها از فعالیت‌های مستمر فرهنگی جهاددانشگاهی هستند، زیرا معتقدیم این اقدامات، بخشی از وظایف مهم و اصلی این نهاد در زمینه تربیت صحیح فکری و عملی دانشجویان است.

طرح «ایران؛ مرز پرگهر» روایت پیشرفت 15 ساله جهاددانشگاهی

یکی دیگر از برنامه‌هایی که سال‌هاست در جهاددانشگاهی اجرا می‌شود، طرح «ایران؛ مرز پرگهر» است. زمانی که تأکیدات رهبر شهید انقلاب درباره اهمیت امیدآفرینی و معرفی دستاوردهای کشور را دیدیم، این برنامه را با جدیت بیشتری دنبال کردیم.

در قالب این طرح، جوانان را به بازدید از مراکز علمی، صنعتی، تولیدی و زیرساختی کشور می‌بریم تا از نزدیک ببینند چه ظرفیت‌ها و دستاوردهایی در کشور ایجاد شده است؛ ببینند در این سرزمین چه کارخانه‌ها، راه‌ها، بیمارستان‌ها و مجموعه‌های بزرگی ساخته شده است.

این برنامه بیش از 15 سال است که در جهاددانشگاهی اجرا می‌شود؛ حتی پیش از آنکه برخی عناوین مشابه در دیگر نهادها شکل بگیرد. ما این حرکت را با عنوان «ایران؛ مرز پرگهر» دنبال کرده‌ایم و هدف آن، تقویت روحیه خودباوری و شناخت ظرفیت‌های کشور در میان جوانان بوده است.

در کنار این اقدامات، مسابقات ملی مناظره دانشجویان ایران را نیز هر سال برگزار می‌کنیم. جهاددانشگاهی تنها نهادی است که مطالبه رهبر شهید انقلاب در زمینه ترویج گفت‌وگو و مناظره علمی میان دانشجویان را به‌صورت جدی دنبال کرده و امسال پانزدهمین دوره این مسابقات را برگزار می‌کنیم.

انتهای پیام/