دکتر شاهین آخوندزاده در گفت‌وگو با ایسنا، ضمن بیان این مطلب با اشاره به مهم‌ترین مشکلات پژوهشگران در عرصه‌های بین‌المللی اشاره و اظهار کرد: بخشی از این زنجیره‌ها به فضای داخلی بازمی‌گردد. برای همکاری‌های بین‌المللی که در همه دانشگاه‌های دنیا به‌راحتی انجام می‌شود، در کشور ما نگاه سخت‌گیرانه و امنیتی ایجاد شده است؛ البته تأکید می‌کنم این رویکرد از سوی دستگاه‌های امنیتی طراحی نشده بلکه انتظار این است که دستگاه‌های امنیتی با دستورالعمل‌های خود از محققان محافظت کنند؛ منظور من آن بخش‌هایی است که سخت‌گیری‌های اضافه موجب ایجاد محدودیت برای پژوهشگران شده است.

وی ادامه داد: امروز کارهای بزرگ علمی در دنیا ماهیت بین‌المللی دارند. برای حضور در مطالعات بزرگ بین‌المللی گاهی لازم است نمونه زیستی به خارج از کشور ارسال شود. وقتی پروژه‌ای در یک مرکز علمی تصویب شده، کد اخلاق دریافت کرده است و بر اساس دستورالعمل وزارت بهداشت در کمیته مربوطه نیز تأیید می‌شود، دیگر موضوع امنیتی تلقی نمی‌شود. بر این اساس. وزارت بهداشت باید در چارچوب مشخص خود امکان حضور در مطالعات بزرگ بین‌المللی را فراهم کند؛ در حالی که در حال حاضر محدودیت‌های متعددی وجود دارد.

معاون تحقیقات و فناوری وزارت بهداشت تصریح کرد: بخش قابل توجهی از محدودیت‌های فوق در دوره‌های گذشته توسط خود وزارت بهداشت ایجاد شده است و اکنون باید این گره‌ها به‌تدریج باز شود. برخلاف تصور عمومی، بسیاری از امور در اختیار مستقیم دولت نیست. در دوره گذشته که در وزارت بهداشت فعالیت می‌کردم و به‌عنوان جانشین معاونت تحقیقات مسئولیت داشتم، اختیارات عملیاتی نسبت به امروز که معاون تحقیقات هستم، بیشتر بود. این اختیارات باید به‌تدریج بازگردانده شود.

آخوندزاده با اشاره به شرایط سیاسی کشور و تأثیر آن بر فعالیت‌های پژوهشی گفت: طی یک سال گذشته به‌دلیل شرایط سیاسی، به‌ویژه پس از جنگ ۱۲ روزه و تحریم‌های چندجانبه، مشکلات پژوهشگران افزایش یافته است. با این حال تاکنون نسبت به سال گذشته افت محسوسی نداشته‌ایم و تلاش کرده‌ایم با راهکارهای نرم‌افزاری و مدیریتی، بدون اتکا به منابع سخت‌افزاری و مالی جدید، شرایط را حفظ کنیم. در حال حاضر می‌توان گفت نسبت به سال قبل افت نکرده‌ایم و وضعیت را در همان سطح نگه داشته‌ایم، اما اگر این روند ادامه یابد، با کاهش شاخص‌ها مواجه خواهیم شد.

وی با بیان اینکه فشارهای علمی و مالی غرب افزایش یافته است، افزود: از نظر مالی وضعیت پژوهش مطلوب نیست. اعتبارات پژوهشی مناسب نیست و حتی اعتبارات مصوب نیز به‌طور کامل تخصیص نمی‌یابد، زیرا منابع مالی در کشور محدود است. طبیعتاً در شرایط جنگی، دولت ناگزیر است هزینه‌های متعددی را در بخش‌های مختلف تأمین کند و این موضوع به پژوهش نیز آسیب زده است.

معاون تحقیقات و فناوری وزارت بهداشت هشدار داد: با تدابیر نرم‌افزاری تا حدی می‌توان شرایط را مدیریت کرد، اما پژوهش نیازمند منابع مالی پایدار است. در غیر این صورت آینده علوم پزشکی با مشکل مواجه خواهد شد. طبق برنامه هفتم توسعه، دو درصد تولید ناخالص داخلی باید به پژوهش اختصاص یابد، در حالی که اکنون این میزان کمتر از نیم درصد و حدود ۲۵ صدم درصد است. افزون بر این، تاکنون تنها حدود ۳۰ تا ۳۵ درصد از اعتبارات امسال دریافت شده که عملاً پاسخگوی نیازها نیست.

آخوندزاده گفت: ما در طول سال‌های گذشته، حتی در شرایطی که همه دنیا در جنگ هشت‌ساله علیه ما متحد بودند، توانستیم بقا و پیشرفت خود را حفظ کنیم. اکنون نیز باید با امید و قدرت مسیر را ادامه دهیم.

انتهای پیام