به گزارش سلامت نیوز به نقل از Nature Communications، تحقیقات تازه نشان می‌دهد انسان‌ها فقط به دو گروه «سحرخیز» و «شب‌زنده‌دار» تقسیم نمی‌شوند، بلکه پنج الگوی خواب متفاوت وجود دارد که هر کدام با ویژگی‌های خاص سلامت جسمی، روانی و سبک زندگی همراه‌اند.

پژوهشگران این گروه‌ها را «زیرگروه‌های پنهان» در میان افراد سحرخیز و شب‌زنده‌دار می‌نامند؛ گروه‌هایی که هر کدام الگوهای متفاوتی از رفتار و وضعیت سلامت را نشان می‌دهند.

برای مثال، یکی از گروه‌های سحرخیز کمترین مشکلات سلامت را دارد، در حالی که گروه دیگری از همین دسته، بیشتر در معرض افسردگی قرار می‌گیرند. در میان شب‌زنده‌داران نیز تفاوت‌های قابل‌توجهی در چرخه خواب و پیامدهای سلامت دیده می‌شود.

«لو ژو»، دانشجوی دکترای علوم اعصاب در دانشگاه مک‌گیل کانادا می‌گوید:«در عصر دیجیتال و پس از همه‌گیری کرونا، الگوهای خواب بیش از هر زمان دیگری متنوع شده‌اند. درک این تنوع زیستی می‌تواند در آینده به طراحی برنامه‌های کاری، خواب و حتی حمایت‌های سلامت روان به شکل شخصی‌سازی‌شده کمک کند.»

فراتر از سحرخیزها و شب‌زنده‌داران

مفهوم «کرونوتایپ» یا تیپ زمانی بدن، مشخص می‌کند فرد در چه زمانی از شبانه‌روز بیشترین هوشیاری یا خواب‌آلودگی را تجربه می‌کند. سال‌ها تصور می‌شد انسان‌ها فقط دو نوع تیپ خواب دارند، اما برخی دانشمندان معتقدند تنوع الگوهای خواب بسیار بیشتر از این است.

در این مطالعه جدید، پژوهشگران داده‌های سلامت و الگوی خواب ۲۷ هزار فرد بزرگسال بریتانیایی را بررسی کردند و پنج الگوی خواب متفاوت شناسایی شد. همین الگوها در بررسی دوم روی بیش از ۱۰ هزار نوجوان آمریکایی نیز مشاهده شد.

پنج الگوی خواب شناسایی‌شده

الگوی ۱: شب‌زنده‌داران پرخطر

این گروه بیشتر رفتارهای پرخطر سبک زندگی دارند، در تنظیم احساسات دچار مشکل‌اند، اما واکنش سریع‌تر و عملکرد شناختی بهتری نسبت به افراد سحرخیز نشان می‌دهند.

الگوی ۲: شب‌زنده‌داران آسیب‌پذیر

این گروه با افسردگی، مصرف سیگار و خطر بالاتر بیماری‌های قلبی‌عروقی ارتباط دارد. افراد این دسته تحرک بدنی کمتری دارند، سلامت ساختار مغزی پایین‌تری نشان می‌دهند و بیشتر از داروهای ضدافسردگی استفاده می‌کنند.

الگوی ۳: سحرخیزهای سالم‌تر

این گروه مشکلات سلامتی کمتری دارند، کمتر سیگار می‌کشند و الکل مصرف می‌کنند و رفتارهای پرخطر کمتری دارند. اگرچه سطح اضطراب آن‌ها کمی بالاتر است، اما در مجموع تنظیم هیجانی بهتری دارند.

الگوی ۴: سحرخیزهای در معرض افسردگی

در این گروه تعداد زنان بیشتر است و علائم افسردگی و مصرف داروهای ضدافسردگی در آن‌ها شایع‌تر دیده می‌شود.

الگوی ۵: شب‌زنده‌داران پرمصرف

این گروه که بیشتر شامل مردان است، مصرف بالاتری از الکل، سیگار و حتی حشیش دارد و با خطر بیشتر بیماری‌های قلبی و مشکلات پروستات همراه است.

خواب بیش از آنچه تصور می‌کردیم بر زندگی اثر دارد

پژوهشگران در جمع‌بندی مطالعه می‌گویند:«به‌نظر می‌رسد سیستم زمان‌بندی خواب بدن انسان با جنبه‌های بسیار بیشتری از زندگی روزمره ما در ارتباط است؛ بسیار بیشتر از آنچه قبلاً تصور می‌شد.»