به گزارش خبرگزاری اقتصادایران،«خانه خلاق» عنوان جدیدی است که به تازگی وارد ادبیات و زیست بوم نوآوری و فناوری کشور شده است و مبدع و ایجاد کننده آن معاونت علمی و فناوری است از دیدگاه این معاونت، خانه های خلاق به عنوان یک پروژه راهبردی و محوری برای توسعه پایدار در سطح هر منطقه تعریف و طراحی می شوند. بازارسازی برای تولیدات فرهنگی و هنری و ایجاد جاذبه منحصر به فرد برای جذب گردشگران از مزایای ایجاد خانه های خلاق است.
معاونت علمی هدف از راه اندازی این مراکز را ارائه پشتیبانی از طریق دادن خدمات و یا امکانات به ایده ها، پروژه ها، سازمان ها و مشاغل میزبان عنوان می کند. همچنین تسهیل کردن همکاری و شبکه سازی در بین جامعه حرفه ای، ایجاد دسترسی به مراکز تحقیق و توسعه، مؤسسات، صنایع خلاق و غیر خلاق و برقراری ارتباط و تعامل با مخاطبان گسترده تر و تدوین یک استراتژی فعال ارتباطی را برای این منظور در دستور کار خود قرار داده است.
پدیده نوظهور زیست بوم نوآوری
راه اندازی خانه های خلاق و نواوری با انعقاد تفاهم نامه با دانشگاهها، مراکز مختلف فرهنگی هنری و علمی و ... انجام می شود و به زعم معاونت علمی، یک پلتفرم جدید را برای تقویت زیست بوم خلاقیت و نواوری در رشته های مرتبط با صنایع فرهنگی، فناوریهای نرم و خلاق و رسانه ایجاد می کند. تاکنون بیش از ۱۲ خانه خلاق و نوآوری در حوزه های مختلف کار خود را شروع کرده اند یا در حال انجام مقدمات برای راه اندازی هستند.
سیر صعودی راه اندازی این پدیده نوظهور در زیست بوم نوآوری و عدم اجرای برخی تعهدات تفاهم نامه های راه اندازی، سبب شده ابهامات و سوالاتی در اذهان فعالان این عرصه به وجود بیاید و شائبه نمایشی و تبلیغاتی بودن آن هر روز پررنگ تر می شود.
ما در این گزارش برای روشن تر شدن ابعاد موضوع و پیگیری آخرین وضعیت راه اندازی این مراکز به سراغ مدیران خانه های خلاق در حوزه های مختلف رفتیم تا اجرای تعهدات طرفین (معاونت علمی و فناوری و مراکز خلاق) و خروجی نهایی این تفاهم نامه ها را جویا شویم.
خانه های خلاق در انتظار تحقق وعده های معاونت علمی
در همین راستا مرتضی نقیبی، مدیر خانه خلاق یزد بهره برداری از خانه خلاق را منوط به دریافت بودجه می داند و می گوید: تمام مجوزهای لازم برای راه اندازی خانه خلاق اخذ شده اما هنوز تسهیلاتی از سوی معاونت علمی دریافت نکرده ایم.
نقیبی ضمن تاکید بر اینکه ما آماده بهره برداری از این خانه خلاق در یزد هستیم بیان می کند: بر اساس تفاهم هایی که با معاونت علمی و فناوری داشتیم قرار بوده که تسهیلات ۵۰۰ میلیون تومانی سه ماه پیش به خانه خلاق یزد پرداخت شود تا آن را به بهره برداری برسانیم اما علی رغم پیگیری ها، مبلغی برای این منظور پرداخت نشده و همچنان در انتظار هستیم.
مدیرخانه خلاق یزد به خصوصی بودن زیرساخت های این خانه تاکید می کند و می گوید: همه اقداماتی که ما باید انجام دهیم، محقق شده و فقط واریزی بودجه مانده است.
همچنین حمیدرضا بحرینی مدیر یک مرکز خلاق و نوآوری در مشهد نیز در همین رابطه به مهر گفت: بنا بود در ابتدا مرکز نوآوری را سال گذشته راه اندازی کنیم که با تغییر رویکرد معاونت علمی این مرکز به خانه خلاق و نوآور تبدیل شد. اکنون این مرکز با اخذ گواهی خانه خلاق فعالیت می کند.
این مدیر خانه خلاق همچنین گفت: هنوز هیچ رقمی بر اساس تفاهم با معاونت علمی دریافت نکردیم و هیچ جوابی هم به ما ندادند در حالیکه به صورت مستمر در حال پیگیری بودیم.
وی میزان تسهیلات درخواستی برای فعالیت خانه خلاق مشهد را ۱۰ میلیاردتومان عنوان کرد و گفت: این میزان درخواست ما بوده و معاونت علمی تکلیف این میزان را هم مشخص نکرده است؛ اکنون این خانه خلاق بدون هیچ حمایتی از سوی معاونت علمی در حال فعالیت است.
مدیر خانه خلاق: پیگیری هایمان برای دریافت بودجه از معاونت علمی ادامه دارد
رضوانیان از دیگر مدیران خانه های خلاق در کاشان نیز گله هایی در خصوص پرداختی معاونت علمی داشته و می گوید: با وجود اینکه به صورت مستمر هفته ای سه الی چهار بار پیگیری برای دریافت تسهیلات داریم ولی پاسخی که به ما می دهند این است که «فعلا اعتباری برای خانه خلاق وجود ندارد». ما هم کماکان منتظر بودجه هستیم.
وی گفت: البته که بر اساس راهنمایی های معاونت علمی مکاتبه ای با صندوق پژوهش و فناوری قم صورت دادیم اما ۱۵ روز از این قضیه می گذرد و در پاسخ به پیگیری های چندباره ما می گویند بودجه ای به صندوق پژوهش و فناوری برای این منظور اختصاص نیافته است و همچنان پروسه طولانی شده است.
اوراق به جای تسهیلات!
همچنین تاجفر مسئول مرکز خلاق دانشگاه پیام نور در گفتگو با خبرنگار مهر به نکته جالبی اشاره می کند و می گوید: تسهیلاتی که به ما از سوی معاونت علمی تحقق یافته در قالب اوراق طولانی مدت (۳ ساله) بوده و از آنجایی که برای ما نقدینگی مهم است تا کار پیش برود اوراق کارساز نیست.
وی که میزان این اوراق را یک میلیارد و ۵۰۰میلیون تومان ذکر کرد و تاکید کرد: این تسهیلات از جانب آنها پرداخت شده اما عملا اوراق قابل استفاده نیست امیدواریم که تجدید نظر بدهند زیرا اوراق در این قضایا معمول نیست. نیاز ما با اوراق حل نمی شود و باید به توفقاتی برسیم.
این مدیر خانه خلاق در دانشگاه پیام نور گفت: البته که تیم های استارت آپی در حال استقرار هستند و کار را متوقف نکردیم و هزینه هایی هم برای راه اندازی اتاق جلسات و غیره داشته ایم. تاکنون با پیش پرداخت مبلغی که معاونت علمی داشته، ۳۵ تیم مستقر شده اند اما برای سایر اقدامات نیاز به بودجه است.
برخی دیگر از مدیران اذغان می کنند ما حتی به تسهیلات چند میلیونی هم قانع هستیم زیرا در پرداخت قبوض آب و برق مجموعه خود مانده ایم و توانایی پرداخت نداریم؛ ما با وعده وعید های معاونت علمی، خانه خلاق را با هزینه های خود راه اندازی کردیم اما بیش از این نمی توانیم هزینه کنیم.
از سوی دیگر خانه های خلاقی هم هستند که انجام فعالیتهای مرکز خود را خودجوش و بدون حمایت دنبال می کنند.
سرگردانی، بروکراسی برای اخذ مجوز، عدم ارائه پاسخ درست و بلاتکلیفی نیز از دیگر گله مندی هایی است که برخی مدیران این مجموعه ها با خبرنگار مهر در میان گذاشتند.
کلام آخر...
نرسیدن تسهیلات و بودجه به موقع برای انجام تعهدات تفاهم نامه ها بین خانه های خلاق و معاونت علمی و فناوری ریاست جمهوری گواه بر این است که اقدامات معاونت علمی در این زمینه به نوعی شتابزده و از جنس نمایش بوده است. در حالی که می شد به جای راه اندازی های پی در پی، در ابتدا اقدام به تأمین مالی طرح ها کرد و سپس وارد فاز انعقاد تفاهم نامه با مراکز مختلف و رونمایی برای راه اندازی خانه های خلاق شد. امری که کمتر به سرمایه انسانی تجمیع شده در کنار طرح های خلاقانه این خانه های خلاقیت منجر می شد.