به گزارش اقتصادنیوز به نقل از جماران، «اسرائیل هیوم» در گزارشی نوشته است که جنگ با ایران و همکاریهای دفاعی اسرائیل با کشورهای خلیج فارس، محاسبات امنیتی برخی دولتهای منطقه را تغییر داده و کویت به یکی از مهمترین نمونههای این تحول تبدیل شده است. براساس این گزارش، مقامهای کویتی در حال بررسی اصلاح یا لغو بخشی از قوانین سختگیرانه ضداسرائیلی هستند؛ روندی که میتواند در بلندمدت زمینه نزدیکی بیشتر کویت به اسرائیل و حتی پیوستن این کشور به توافقهای ابراهیم را فراهم کند، هرچند تاکنون تصمیم رسمی برای عادیسازی روابط اعلام نشده است.
گزارش «اسرائیل هیوم» با تشدید بحران یمن و تحولات پیرامون بابالمندب آغاز میشود؛ جایی که حوثیها با تسلط بر این گذرگاه راهبردی، حمله به زیرساختهای انرژی عربستان و شلیک موشک به شهرها و فرودگاههای این کشور، فشار بر ریاض را افزایش دادهاند.
بر اساس ترجمه جماران نویسنده این اقدامات را بخشی از راهبرد ایران برای مسدودکردن دومین مسیر مهم صادرات انرژی منطقه، افزایش قیمت جهانی نفت و واردکردن فشار بر دولت دونالد ترامپ در آستانه انتخابات میاندورهای آمریکا ارزیابی میکند؛ راهبردی که به ادعای گزارش، بدون اعلام رسمی جنگ و از طریق یک نیروی نیابتی به اجرا گذاشته میشود.
عربستان در برابر سه تهدید همزمان
براساس این گزارش، عربستان سعودی اکنون با سه تهدید همزمان روبهروست: نخست، انسداد بابالمندب و حمله به خطوط لوله و بندر ینبع؛ دوم، ادامه حملات موشکی به مراکز جمعیتی و فرودگاهها؛ و سوم، احتمال ورود زمینی نیروهای حوثی به خاک عربستان.
منابع منطقهای به «اسرائیل هیوم» گفتهاند ارتش عربستان در واکنش به این وضعیت، نیروهای بیشتری را در مناطق مرزی مستقر کرده و حملات هوایی خود را نیز بر تجمعها و مواضع نیروهای حوثی متمرکز ساخته است.
یک مقام ارشد سعودی به این روزنامه گفته است عربستان، عملاً و هرچند بدون اعلام رسمی، در حال جنگ با ایران است. به ادعای این مقام، تهران از حوثیها برای مسدودکردن مسیر دوم دریایی صادرات انرژی، افزایش قیمت نفت، تضعیف پادشاهی سعودی و ایجاد بیثباتی در سراسر منطقه خلیج فارس استفاده میکند.
این مقام سعودی مدعی شده است چنین رویکردی از بحران داخلی ایران و نگرانی جمهوری اسلامی نسبت به بقای خود ناشی میشود.
او همچنین سرنگونی حکومت ایران را در راستای منافع منطقهای و جهانی توصیف کرده و گفته است اسرائیل میتواند در این زمینه نقش ایفا کند؛ زیرا به گفته وی، اسرائیل جنگ با ایران را آغاز کرده و تنها بازیگری بوده است که در مقابله با حوثیها اثربخشی خود را نشان داده است.
اشاره این مقام به حمله اسرائیل در اوت ۲۰۲۵ بود که براساس گزارش، در جریان آن شماری از فرماندهان ارشد حوثی کشته شدند.
این مقام سعودی همچنین گفته است نحوه واکنش اسرائیل و میزان کمکی که این کشور به عربستان ارائه دهد، در محاسبات دیپلماتیک آینده ریاض تأثیرگذار خواهد بود.
هماهنگی امنیتی عربستان و اسرائیل
براساس گزارش «اسرائیل هیوم»، هماهنگی کنونی میان عربستان و اسرائیل در مقطع فعلی به حوزههای اطلاعاتی و امنیتی محدود شده است، اما این همکاری میتواند در آینده زمینه را برای شکلگیری روابط رسمی میان دو طرف فراهم کند. بااینحال، نویسنده انتظار ندارد این روند در کوتاهمدت به یک تحول دیپلماتیک فوری منجر شود؛ زیرا مسیر عادیسازی روابط همچنان به وضعیت جنگ و میزان ثبات حکومت ایران وابسته است.
تغییر ممکن است از کویت آغاز شود
بخش مهمی از گزارش به کویت اختصاص دارد؛ کشوری که نویسنده آن را محتملترین نقطه آغاز تحول جدید در روابط کشورهای خلیج فارس با اسرائیل معرفی میکند.
براساس این گزارش، کویت در جریان جنگ با ایران، بهدلیل میزبانی از پایگاههای نظامی آمریکا و همچنین وابستگی کامل صادرات نفت خود به تنگه هرمز، متحمل خسارتهای قابلتوجهی شد.
اگرچه نیروهای آمریکایی مسئولیت اصلی دفاع از پایگاههای نظامی و زیرساختهای غیرنظامی کویت را بر عهده داشتند، گزارش میگوید که اسرائیل نیز در دفاع از کشورهای حوزه خلیج فارس نقش مهمی ایفا کرده است.
نقش اسرائیل در دفاع هوایی کشورهای خلیج فارس
طبق این گزارش، اسرائیل یک سامانه «گنبد آهنین» را در امارات مستقر کرد و چند کشور دیگر حوزه خلیج فارس نیز از اطلاعات هشدار زودهنگام اسرائیل درباره شلیک موشکها و دیگر پرتابهها استفاده کردند.
این همکاری، با هماهنگی نزدیک فرماندهی مرکزی آمریکا، سنتکام، و کاخ سفید انجام شده است و به گفته گزارش، چتر دفاعی حاصل از این همکاری، هم پایگاههای نظامی آمریکا و هم تأسیسات راهبردی کشورهای منطقه را پوشش داده است.
«اسرائیل هیوم» میگوید همکاری میان اسرائیل و کشورهای خلیج فارس بسیار فراتر از تبادل اطلاعات بوده و نهتنها کشورهای عضو توافقهای ابراهیم، بلکه دولتهایی را نیز شامل شده که هیچ رابطه رسمی دیپلماتیکی با اسرائیل ندارند.
به ارزیابی نویسنده، این کمکهای دفاعی در جریان جنگ باعث شده نگاه برخی کشورهای حوزه خلیج فارس به توانایی نظامی و فایده راهبردی اسرائیل تغییر کند و در این میان، کویت برجستهترین نمونه این تغییر محسوب میشود.
قوانین سختگیرانه ضداسرائیلی در کویت
کویت از سختگیرانهترین قوانین ضداسرائیلی در جهان عرب برخوردار است. این قوانین، هرگونه تماس با اسرائیل یا شهروندان اسرائیلی، ترویج عادیسازی روابط، ابراز عمومی همدلی با اسرائیل و همچنین ایجاد روابط فرهنگی با این کشور را جرمانگاری میکنند.
بااینحال، براساس گزارش، ضرورتهای فوری امنیتی در جریان جنگ باعث شد اجرای بخشی از این محدودیتها در عمل کاهش پیدا کند.
مقامهای دیپلماتیک کشورهای خلیج فارس به «اسرائیل هیوم» گفتهاند که روند رسمی برای لغو یا اصلاح بخشهایی از این قوانین در کویت آغاز شده است.
تغییرات مورد بررسی، بنا بر این گزارش، شامل قانون تحریم اسرائیل، ممنوعیت ترویج عادیسازی که پس از توافقهای ابراهیم تصویب شد و همچنین مقرراتی است که ابراز همدلی عمومی با اسرائیل یا ایجاد پیوندهای فرهنگی با این کشور را جرمانگاری میکند.
سرنوشت دو چهره کویتی حامی عادیسازی
گزارش برای نشاندادن شدت قوانین ضدعادیسازی در کویت، به سرنوشت دو چهره این کشور اشاره میکند. جاسم الجرید، روزنامهنگاری که خواهان پیوستن کویت به توافقهای ابراهیم شده بود، شغل خود را از دست داد و مجبور به ترک کشور شد. همچنین فجر السعید، نمایشنامهنویس و چهره شناختهشده شبکههای اجتماعی، پس از انجام مصاحبه با رسانه عمومی اسرائیل در سال ۲۰۲۵، به سه سال زندان محکوم شد.
احتمال پیوستن یک کشور دیگر به توافقهای ابراهیم
یوسی شلی، سفیر اسرائیل در امارات متحده عربی، اخیراً گفته است که طی چهار تا شش ماه آینده ممکن است یک کشور دیگر به توافقهای ابراهیم بپیوندد. او با اشاره مستقیم به کویت گفته است کویتیها بهتدریج متوجه شدهاند که موازنه منطقهای تغییر کرده و ممکن است این کشور، دولت بعدی در مسیر عادیسازی روابط با اسرائیل باشد.
بااینحال، منابع نویسنده گزارش گفتهاند مقامهای کویتی از علنیشدن نام کشورشان در این زمینه ناراضی بودهاند. به گفته این منابع، چنین اظهارنظرهای علنی میتواند روند داخلی اصلاح قوانین و نزدیکشدن تدریجی به اسرائیل را کند کند یا با مخالفتهای سیاسی و اجتماعی در داخل کویت مواجه سازد.
بر همین اساس، حتی اگر حرکت بهسوی شکل تازهای از روابط میان کویت و اسرائیل آغاز شده باشد، مقامهای کویتی ترجیح میدهند این فرایند بهصورت آرام، تدریجی و بدون اعلامهای سیاسی زودهنگام پیش برود.
تغییر محاسبات امنیتی کشورهای خلیج فارس
نتیجه اصلی گزارش این است که جنگ با ایران و نقشی که اسرائیل در حفاظت از کشورهای حوزه خلیج فارس ایفا کرده، محاسبات امنیتی برخی دولتهای منطقه را تغییر داده است.
به روایت «اسرائیل هیوم»، اسرائیل در نگاه برخی از این کشورها دیگر صرفاً یکی از طرفهای منازعه عربی ـ اسرائیلی نیست، بلکه بهعنوان یک قدرت نظامی دیده میشود که هم توانایی و هم اراده مقابله با ایران و متحدان منطقهای آن را دارد و در این مسیر با ایالات متحده همکاری میکند.
از نگاه نویسنده، همین تغییر در محاسبات امنیتی میتواند بهتدریج بر روابط سیاسی و دیپلماتیک کشورهای منطقه با اسرائیل نیز اثر بگذارد.
کویت؛ نخستین نشانه یک تغییر بزرگتر؟
براساس ارزیابی نویسنده، اصلاح احتمالی قوانین ضداسرائیلی در کویت میتواند نخستین نشانه ملموس از این تغییر باشد و در بلندمدت حتی مسیر پیوستن کویت به توافقهای ابراهیم را هموار کند.
بااینحال، گزارش تأکید دارد که چنین نتیجهای در شرایط فعلی عمدتاً بر گفتههای منابع ناشناس، مقامهای دیپلماتیک منطقه و ارزیابی مقامهای اسرائیلی استوار است.
در این گزارش هیچ اشارهای به اتخاذ تصمیم رسمی از سوی دولت کویت برای عادیسازی روابط با اسرائیل نشده است و روند مورد ادعا همچنان در مرحله بررسی، اصلاح احتمالی قوانین و تغییر تدریجی محاسبات امنیتی قرار دارد.
در مجموع، گزارش «اسرائیل هیوم» این فرض را مطرح میکند که تحولات ناشی از جنگ با ایران و نقش اسرائیل در ساختار دفاعی منطقه، در حال تغییر تدریجی نگاه برخی کشورهای خلیج فارس به تلآویو است؛ تغییری که ممکن است ابتدا در قالب همکاریهای امنیتی و اطلاعاتی ظاهر شود و در ادامه، در صورت تداوم شرایط، به تحولات دیپلماتیک گستردهتری منجر شود.