به گزارش خبرگزاری اقتصاد ایران ، ایران و آمریکا بامداد دوشنبه برای نخستین بار در بیش از یک ماه گذشته به مواضع یکدیگر حمله کردند؛ تبادلی که پس از هفتهها آرامش نسبی در جبهه نظامی، خطر شعلهور شدن دوباره درگیریهای ویرانگر را افزایش داده است.
واشنگتن پست در گزارشی نوشت: ایران در واکنش به حمله آمریکا، موشکهایی را به سمت اهداف نظامی آمریکا در اردن و امارات متحده عربی شلیک کرد. آمریکا مدعی شده بود این پرتابگرها در حال آماده شدن برای کارگذاری مینهای دریایی در تنگه هرمز بودند؛ مسیر حیاتی کشتیرانی که به کانون تنشهای منطقهای و تلاشهای دیپلماتیک تبدیل شده است.
این حملات تنها چند روز پس از آن رخ داد که دونالد ترامپ، رئیسجمهوری آمریکا، اعلام کرد تنگه هرمز از مینهای دریایی پاک شده است. این تحول همچنین نشاندهنده فاصله گرفتن واشنگتن از رویکرد اخیر خود برای تمرکز بر افزایش فشار اقتصادی بر ایران به جای اقدامات نظامی است.
شش ماه پس از آغاز این درگیری فرسایشی، ایران و آمریکا همچنان بر سر کنترل این آبراه حیاتی که نقش مهمی در تأمین انرژی جهان دارد، درگیر هستند.
اقدام آمریکا از زبان مقامات سنتکام
به گفته کاپیتان تیم هاوکینز، سخنگوی فرماندهی مرکزی آمریکا (سنتکام)، حمله روز یکشنبه آمریکا دو پرتابگر راکتی ایران را در جزیره لارک هدف قرار داد. به گفته او، نیروهای آمریکایی شاهد آماده شدن نیروهای ایرانی برای شلیک راکتهای حامل مین به داخل تنگه هرمز بودند.
سنتکام بعدتر در پیامی در شبکه اجتماعی ایکس اعلام کرد که ارتش آمریکا اقدامی محدود و دقیق علیه نیروهای مینگذاری ایران که تهدیدی قریبالوقوع در این آبراه حیاتی ایجاد کرده بودند، انجام داده است.
در این پیام آمده است: ایران این تهدید را ایجاد کرد و ارتش آمریکا برای حفاظت از دریانوردان غیرنظامی، کشتیرانی تجاری و جریان آزاد تجارت جهانی، این تهدید را از بین برد.
رسانههای ایران گزارش دادند که ساکنان منطقه صدای انفجاری را در نزدیکی این جزیره کوچک در سواحل بندرعباس در جنوب ایران شنیدهاند. این رسانهها همچنین از وارد شدن تلفات به نیروهای ایرانی و غیرنظامیان خبر دادند.
مسعود پزشکیان، رئیسجمهوری ایران، روز دوشنبه گفت: ما به دنبال جنگ نیستیم... اما در برابر تجاوز هرگز دست روی دست نخواهیم گذاشت و توانایی وارد کردن پاسخی قاطع را داریم.
خبرگزاری صداوسیما به نقل از سپاه پاسداران انقلاب اسلامی اعلام کرد که این نهاد حمله آمریکا را اشتباهی راهبردی و مرگبار از سوی دولت ترامپ دانسته و وعده تلافی داده است.
تا صبح دوشنبه، ایران اعلام کرده بود پایگاههایی را که نیروهای آمریکایی در اردن و امارات از آنها استفاده میکنند، هدف قرار داده است.
حمله موشکی ایران به مواضع آمریکا
رسانههای ایران تصاویری منتشر کردند که شلیک موشکهای سپاه پاسداران به سمت تأسیسات نظامی آمریکا در اردن را نشان میدهد.
نیروهای مسلح اردن اعلام کردند سامانههای پدافند هوایی این کشور هشت موشکی را که وارد حریم هوایی اردن شده بودند، رهگیری و منهدم کردهاند. ارتش اردن گفت این موشکها پیش از آنکه تهدیدی برای غیرنظامیان یا اموال ایجاد کنند، خنثی شدهاند.
امارات متحده عربی هم از شناسایی یک پهپاد بر فراز آبهای سرزمینی خود خبر داد. این گزارش پس از آن منتشر شد که رسانههای دولتی ایران اعلام کردند سپاه پاسداران پایگاهی را که میزبان نیروهای آمریکایی در امارات است، هدف قرار داده است.
امارات این ادعا را رد کرد و گفت این پایگاه هدف حمله قرار نگرفته است. وزارت خارجه امارات همچنین این حمله را تشدیدی خطرناک خواند و اعلام کرد که ابوظبی حق کامل خود برای پاسخ دادن را محفوظ میداند.
امارات متحده عربی در اوج جنگ در اوایل سال جاری یکی از کشورهایی بود که بیشترین حملات را متحمل شد، اما در ماههای اخیر شمار این حملات به شکل چشمگیری کاهش یافته بود؛ هرچند ایران همچنان به دیگر کشورهای عربی حمله میکرد.
دولت ترامپ اعلام کرده است که سنتکام هفته گذشته عملیات پاکسازی مینهای دریایی از مسیرهای بینالمللی کشتیرانی در تنگه هرمز را تکمیل کرده است.
ترامپ سهشنبه گذشته گفت: به ایران اطلاع داده شده است که هر کشتی یا قایقی که مینهای جدید کار بگذارد، بلافاصله و به صورت سیستماتیک منهدم خواهد شد.
یک مقام آمریکایی نیز گفت: نیروهای آمریکا منطقه را از نزدیک زیر نظر دارند و همچنان آمادهاند از جریان آزاد تجارت در این آبراه حیاتی محافظت کنند.
مذاکرات متوقف شده است
شش ماه پس از آغاز جنگ، مذاکرات میان ایران و آمریکا متوقف شده است. کاخ سفید روز پنجشنبه اعلام کرد که هیچ مذاکرهای در حال انجام نیست.
با این حال، ایران و عمان همچنان درباره طرحی برای ازسرگیری تردد دریایی از تنگه هرمز گفتوگو میکنند.
میانجیهای منطقهای از جمله قطر از این مذاکرات حمایت کردهاند. مقامهای ایرانی نیز بارها آینده کشتیرانی در تنگه هرمز را به مذاکرات گستردهتر با واشنگتن و تحولات امنیتی منطقه مرتبط دانستهاند.
انور قرقاش، مشاور رئیسجمهوری امارات، روز دوشنبه گفت: وضعیت نه جنگ و نه صلح نمیتواند راهحلی پایدار باشد.
او در پیامی در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: آنچه امروز مورد نیاز است، راهحلهای سیاسی واقعبینانه و پایدار است که ابعاد سیاسی و اقتصادی بحران را مورد توجه قرار دهد.
حمله روز یکشنبه نخستین حمله آمریکا به ایران از ۲۹ ژوئیه بود؛ زمانی که آمریکا در واکنش به تلاش برای حمله به مواضع نظامی این کشور در روز قبل، یک «موج سنگین حملات» را به پایان رساند.
ترامپ در هفتههای اخیر به جای اقدامات نظامی بر افزایش فشار اقتصادی بر ایران تمرکز کرده و هفته گذشته مدعی شد قدرت مالی آمریکا ایران را به سمت «یک پیروزی بسیار بزرگ» سوق خواهد داد.
وزارت خزانهداری آمریکا همچنین کشورهای مخالف قطع روابط اقتصادی با ایران را به اعمال تحریمهای جدید و آسیبزا تهدید کرده و این رویکرد را D - DAY اقتصادی توصیف کرده است.
اسکات بسنت، وزیر خزانهداری آمریکا، روز یکشنبه به رویترز گفت این وزارتخانه احتمال از این پس هر هفته تحریمهای اقتصادی ثانویه جدیدی علیه ایران اعلام خواهد کرد که در مرحله نخست بانکها را هدف قرار میدهد.
بسنت پیش از نشست وزیران دارایی کشورهای گروه ۲۰ گفت: هر هفته شاهد تعداد بسیار بیشتری از این موارد خواهید بود. ما از بانکها شروع میکنیم و به آنها میگوییم که نگهداری پول ایران و کمک به حکومت این کشور قابل قبول نیست.
افزایش قیمت نفت
پس از آغاز حملات آمریکا به ایران در روز یکشنبه، قیمت نفت افزایش یافت.
بهای نفت برنت، شاخص بینالمللی بازار نفت، با ۲.۸ درصد افزایش به ۹۰.۵۷ دلار در هر بشکه رسید. نفت خام آمریکا نیز ۲.۷ درصد افزایش یافت و به ۸۵.۶۴ دلار در هر بشکه رسید.