ﺑﻪ ﮔﺰارش ﺧﺒﺮﮔﺰاری اﻗﺘﺼﺎداﯾﺮان

به گزارش خبرگزاری تسنیم به نقل از فایننشال تایمز، قیمت گندم در پی تشدید حملات روسیه و اوکراین به بنادر دریای سیاه و کشتی‌های تجاری یکدیگر، افزایش چشمگیری یافته است؛ حملاتی که صادرات دریایی غلات از سوی 2 کشور از بزرگ‌ترین تامین‌کنندگان جهان را تهدید می‌کند.

قیمت معاملات آتی گندم به حدود بالاترین سطح 3 سال اخیر رسیده است چرا که معامله‌گران نسبت به اختلالات فزاینده در روند صادرات واکنش نشان داده‌اند.

این اختلالات در پی حمله به بزرگ‌ترین بندر اوکراین در رودخانه دانوب و همچنین حمله به پایانه‌های دریای سیاه روسیه در نووروسیسک طی 2 هفته گذشته صورت گرفته است.

آندری سیزوف، مدیرعامل شرکت پژوهشی سوویکان که بر بازارهای کشاورزی دریای سیاه تمرکز دارد، با اشاره به تاثیر بسته‌شدن تقریبی تنگه هرمز در جریان جنگ آمریکا و ایران بر عرضه جهانی انرژی گفت: این وضعیت برای بازار گندم بدتر از چیزی است که تنگه هرمز برای نفت خام بود.

وی افزود: هرچه این وضعیت طولانی‌تر شود، پیامدهای بزرگ‌تری خواهیم دید چرا که هیچ نشانه‌ای از کاهش تنش در جنگ روسیه علیه اوکراین دیده نمی‌شود.

روسیه بزرگ‌ترین صادرکننده گندم جهان و اوکراین پنجمین صادرکننده بزرگ این محصول است. این 2 کشور روی‌هم حدود 30 درصد از تقاضای جهانی را تامین می‌کنند.

به گفته موسسه آکسفورد اکونومیکس، اختلال در بنادر 2 کشور در حوزه دریای آزوف و دریای سیاه می‌تواند عرضه جهانی را در سال جاری تا 86 میلیون تن کاهش دهد؛ رقمی که معادل حدود 17 درصد از صادرات جهانی غلات است. از این میزان، صادرات 52 میلیون تن از روسیه و 34 میلیون تن از اوکراین تحت تاثیر قرار خواهد گرفت.

این موسسه مشاوره‌ای اعلام کرد مسیرهای جایگزین برای صادرات اوکراین از طریق راه‌آهن و رودخانه دانوب، حتی در صورت افزایش ظرفیت این مسیرها، تنها حدود 17 میلیون تن از این کاهش را جبران خواهند کرد.

حملات روسیه به کشتی‌های باری، موجب توقف کشتیرانی از بندر اودسا، بزرگ‌ترین بندر اوکراین، و دیگر بنادر دریای سیاه این کشور شده است؛ آن هم در شرایطی که برداشت اصلی محصولات کشاورزی اوکراین آغاز شده است. هم‌زمان، حمله اوکراین به نووروسیسک در هفته گذشته باعث شد هر 3 پایانه بزرگ غلات این بندر روسیه فعالیت خود را متوقف کنند.

اوکراین با درخواست جی‌دی ونس، معاون رئیس‌جمهور آمریکا، موافقت کرده است که حملات خود به نفتکش‌های فعال در پایانه نفتی نووروسیسک را تکرار نکند، اما درباره پایانه‌های غلات این بندر چنین تعهدی نداده است.

بر اساس این گزارش، اختلال در صادرات غلات روسیه و اوکراین در زمان نامناسبی رخ داده‌اند. برداشت گندم زمستانه در هر 2 کشور به مراحل پیشرفته رسیده و ماه اوت آغاز دوره اوج انتقال محصول جدید به خریداران بین‌المللی است.

حملات اخیر میزان غلات خارج‌شده از اوکراین را به‌شدت کاهش داده است. این کشور به بخش کشاورزی وابسته است و 60 درصد درآمدهای صادراتی آن از این بخش تامین می‌شود.

بر اساس داده‌های دولتی، صادرات غلات اوکراین در ماه جاری میلادی حدود 75 درصد کمتر از مدت مشابه سال گذشته است.

روسیه نیز پس از تشدید حملات اوکراین به بنادر و کشتی‌های این کشور، برای انتقال محصول خود با مشکل مواجه شده است.

شرکت سوویکان پیش‌بینی کرده است که روسیه در ماه جاری میلادی حدود 2٫2 میلیون تن غلات صادر کند؛ در حالی که این رقم در اوت 2025 حدود 4٫6 میلیون تن بود. بخش عمده محموله‌های روسیه نیز از مسیرهایی خارج از حوزه دریای آزوف و دریای سیاه منتقل خواهد شد.

سیزوف گفت: ظرفیت صادرات غلات روسیه از دریای سیاه و دریای آزوف در حال حاضر متوقف شده است.

به گفته وی، ظرفیت صادرات در این منطقه از حدود 3٫3 میلیون تن در ماه به حدود 250 هزار تن کاهش یافته است؛ این مقدار مربوط به تنها تاسیسات فعال باقی‌مانده در بندر توآپس در دریای سیاه است.

وی افزود: احتمال حملات بیشتر به نووروسیسک را رد نمی‌کنیم، به‌ویژه با توجه به گزارش‌هایی که حاکی از آسیب شدید به سامانه‌های پدافند هوایی محلی است.

جهش قیمت گندم فشار بر بازار کالاهای کشاورزی را نیز افزایش داده است. خشکسالی گسترده، اختلالات ناشی از الگوی آب‌وهوایی ال‌نینو و کمبود کودهای شیمیایی در نتیجه جنگ اخیر علیه ایران، از جمله عوامل این فشار هستند و نگرانی‌ها درباره آن را افزایش داده‌اند که تشدید تنش‌ها بتواند به افزایش گسترده‌تر قیمت مواد غذایی در جهان منجر شود.

انتهای پیام/