به گزارش اقتصادنیوز، کیوان جعفری طهرانی، رئیس سابق امور بین الملل انجمن سنگ آهن ایران و تحلیلگر ارشد بازار بین الملل، در بخشی از گفتوگوی خود با اقتصادنیوز در پاسخ به این پرسش «آیا انتقال گاز شرق مدیترانه و عراق به اروپا میتواند وابستگی اروپا به مسیر خلیج فارس را کاهش دهد؟ کشورهای عربی چه منافعی از این پروژه میبرند؟» گفت: در نشست اخیر نخستوزیر عراق با ترامپ، توافقات تجاری و اقتصادی متعددی بین عراق و آمریکا اتخاذ شد. یکی از این توافقات مربوط به خط انتقال گاز شرق مدیترانه و عراق به اروپاست که خود به خود باعث میشود مسیر خلیج فارس را دور بزنند.
اقتصادنیوز: تحلیل گر ارشد بازار بین الملل میگوید: ایالات متحده به دنبال بیاثر کردن اهرم ژئوپلیتیک ایران در تنگه هرمز است و به همین دلیل، جنوب کشور را هدف قرار داده است. یک واقعیتی وجود دارد که ایران از این اهرم فشار استفاده کرد و دیدیم که حتی در مذاکرات اسلام آباد سعی کردیم مقداری امتیاز بگیریم و ظاهراً همه مسائل در وضعیت مناسبی بود.
وی ادامه داد: همچنین جدا از نشست اخیر، شاهد صحبت از خط لوله دیگری است که گاز قطر را منتقل کند؛ مشابه همان خط لوله نفتی که از ابوظبی میرفت، این بار از دوحه قطر به امارات و سپس عمان منتقل شود و مشابه همان خط لوله نفت در بندر «دقم» عمان، دوباره به کف دریا رفته و گاز را به هندوستان منتقل کند. در این صورت، هم انتقال نفت کشورهای عربی حاشیه خلیج فارس و هم انتقال گاز آنها از طریق دو خط لوله اتفاق خواهد افتاد که باعث میشود هزینه و ریسک جابهجایی آنها به شدت کاهش یابد. طبیعتاً هزینه انتقال از طریق لوله بسیار ارزانتر از انتقال با کشتی است و ریسکهای متعدد فعلی را ندارد. اگر این اتفاق ظرف سه سال آینده رخ دهد، مقدار قابل توجهی از صادرات نفت و گاز کشورهای عربی از طریق خطوط لوله و خارج از تنگه هرمز انجام خواهد شد.
جعفری طهرانی در پاسخ به این پرسش «آیا این پروژه رقیب کریدور شمال–جنوب و سایر مسیرهایی است که ایران در آنها نقش دارد؟» گفت: کریدور شمال-جنوب ایران عملاً با پروژهای که در مورد انتقال گاز شرق مدیترانه و عراق مطرح شد، متفاوت است. اما اکنون مشاهده میکنید که مدتهاست، نه فقط در جنگ اخیر، کشورها سعی میکنند تأثیرگذاری ایران در ترانزیت کالا را کاهش دهند. حتی در رابطه با پروژهای که چند سال پیش مطرح شد تا شرکتهای هندی در چابهار سرمایهگذاری کنند تا هندوستان بدون استفاده از بنادر پاکستان، از بندر چابهار برای ترانزیت استفاده کند.
او در ادامه گفت: طبیعتاً هندوستان و پاکستان همیشه تضاد منافع داشتهاند و سرمایهگذاری عظیمی که چین در بندر «گوادر» پاکستان انجام داده برای هندوستان مطلوب نیست. اما اکنون میبینیم حتی هندوستان علاقهمندی خود برای سرمایهگذاری و حضور در چابهار را مدتهاست از دست داده است. با جنگ اخیر نیز، چه ادامه پیدا کند و چه نکند، بعید میدانم هندوستان بخواهد چنین ریسکی را بپذیرد که از مسیر چابهار برای ترانزیت شمال به جنوب استفاده کند.