ضرورت همگرایی رشتهها در پزشکی نوین؛تقویت تفکر و استدلال علمی در آموزش
اقتصاد ایران: معاون آموزشی وزارت بهداشت با تأکید بر ضرورت بازنگری در رویکردهای آموزشی گفت: برای پاسخگویی به مسائل پیچیده و تحولات شتابان حوزه علوم پزشکی ناگزیر به حرکت به سمت همگرایی رشتهها هستیم.
ﺑﻪ ﮔﺰارش ﺧﺒﺮﮔﺰاری اﻗﺘﺼﺎداﯾﺮان
به گزارش خبرگزاری مهر به نقل از وزارت بهداشت، طاهره چنگیز، در ششمین کنگره بینالمللی و بیستوهفتمین کنگره ملی فیزیولوژی و فارماکولوژی ایران که به میزبانی دانشگاه علوم پزشکی مشهد در مجتمع شهدای سلامت این دانشگاه برگزار شد، اظهار کرد: نقش جامعه علمی تنها تولید دانش نیست، بلکه رصد آینده و هدایت جامعه به سوی تغییراتی است که به بهزیستی و ارتقای کیفیت زندگی مردم منجر شود.
وی با اشاره به شتاب فزاینده تحولات در زیستبوم علمی و فناوری جهان، افزود: تغییرات اخیر بهویژه در حوزههایی مانند هوش مصنوعی و پزشکی شخصیسازیشده نشان میدهد که سرعت دگرگونیها به حدی رسیده که دیگر نمیتوان با روشها و چارچوبهای سنتی به آنها پاسخ داد.
معاون آموزشی وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی با بیان اینکه در مواجهه با مسائل پیچیده باید از رویکرد سیستمها استفاده کرد، تصریح کرد: در این رویکرد، تعامل میان اجزا و روابط درون سیستمها تعیینکننده است، نه صرفاً بررسی اجزای منفرد. این نگاه مستلزم عبور از مرزبندیهای سخت و حرکت به سمت همکاریهای میانرشتهای است.
چنگیز با انتقاد از روند گسترش تفکیکهای ساختاری در برخی دپارتمانهای دانشگاهی گفت: در بسیاری از کشورهای پیشرو، ادغام و همگرایی دپارتمانها بهعنوان یک راهبرد برای حل مسائل پیچیده و تقویت همکاری علمی دنبال میشود، در حالی که ما در مواردی مسیر معکوس را طی کردهایم و بر ایجاد ساختارهای جداگانه و تخصصهای منفک تأکید داشتهایم.
وی با تأکید بر جایگاه آموزش در این تحول افزود: در کنار آموزشهای تخصصی، توجه به «فرا توانمندیها» مانند توانایی کار تیمی، ارتباط مؤثر، تفکر انتقادی، تحلیل مسائل، تحمل نظر مخالف و ایفای نقش مؤثر در تیم ضروری است و این مهارتها نباید کمتر از دانش تخصصی مورد توجه قرار گیرند.
معاون آموزشی وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی همچنین بر لزوم بازنگری در نظامهای ارزشیابی علمی تأکید کرد و گفت: باید بهگونهای حرکت کنیم که فعالیتهای گروهی و بینرشتهای بیش از گذشته مورد تشویق قرار گیرد و صرفاً فعالیتهای فردی معیار اصلی ارزیابی نباشد.
وی با اشاره به برنامههای تحول در آموزش علوم پایه خاطرنشان کرد: اگر قرار است این حوزهها در برابر تحولات پرشتاب آینده کارآمد باقی بمانند، لازم است در کنار برنامههای تخصصی، به سمت ایجاد هویت جمعیِ مسئلهمحور در آموزش و پژوهش حرکت کنیم.
چنگیز همچنین تقویت «تفکر علمی» و «استدلال علمی» در آموزش دورههای علوم پایه، بهویژه در پزشکی، را ضروری دانست و افزود: این مؤلفهها که جوهره علوم پایه هستند، گاهی در سایه تأکید بیش از حد بر حفظیات و انتقال صرف مطالب نظری کمرنگ میشوند.
وی در پایان پیشنهاد کرد انجمن فیزیولوژی و فارماکولوژی ایران با ایجاد بخشی تخصصی در حوزه آموزش، از ظرفیت تحولات جدید برای ارتقای کیفیت آموزش و توسعه پژوهشهای کمهزینه اما اثرگذار استفاده کند.